Số 75
Ngày 1 tháng 7 năm 2008
Nguyệt San Giao Mùa
P.O. Box
378
Merrifield, Virginia
22116
USA
Thư Ngỏ
Bạn mến,
Sáng sớm ra đầu ngõ, HBL vô tình nghe được câu chuyện của hai người hàng xóm.. Vội viết vài dòng tâm sự cùng bạn đọc Giao Mùa ...
Xăng sắp lên giá nữa rồi thím Tư à..Thịt heo tui mới mua hôm trước mà hôm sao giá cũng đã khác..Ngày bữa tui đi chợ, còn 1000VND bạc lẻ gì cũng mua thêm được mớ rau muống về xào tỏi ăn chơị.Thím thấy đó, hai tháng trước buổi sáng chỉ cần 1000 đồng bạc là tui mua được một gói xôi đậu phụng cầm lòng buổi sáng rồi. Chút tiền còn lại, tui ki cóp mua thêm tí thịt cho mấy đứa nhỏ ở nhà ăn..Còn bây giờ buổi sáng tui đi chợ, tần ngần mân mê đồng cắc 1000 đồng rồi lại nhìn bà bán hàng xôị.. chợt chép miệng , thôi kệ , bữa nay nhịn một bữa không sao! Mà có lẽ không riêng mình ên nhà tui đâu thím à.Thời buổi giờ đi đâu tui cũng nghe bà con mình than vãn . Sắp tới đây à, vợ chồng tui chắc lo hổng nỗi tiền học phí mấy sắp nhỏ quá thím à. Thím thấy không, thằng út nhà chú Sáu đó- là út vàng út bạc đó nghen- thế mà hổm rồi tui nghe chú Sáu nói là nó đã nghỉ học. Tội nghiệp thằng nhỏ quá thím Tư à, hai ba năm trước thì má nó kêu còn nhỏ ở nhà cho má nó giữ..Mà cái nhà thì nhỏ như cái lỗ mũi vậy đó nên suốt ngày thằng nhỏ đi long ngong ngoài hẻm không hà. Năm rồi thằng nhỏ mới được vô lớp mầm non gì đó, chưa tới mấy tháng sau lại nghỉ ở nhà chơi long ngong tiếp nữa rồi.Tội thiệt! Mà tui nói thím nghe, ông trời ổng có mắt ghê..Vợ chồng tui đang không biết ăn nói thế nào với con cái khi đang tính cho nghỉ học một trong ba đứa con. Thế là ổng cho nghỉ hè một cái lèo 3 tháng liền...vậy là tạm thời 3 tháng hè tui khỏi lo nghĩ cái chuyện học phí cho đứa nào cả. Con bé lớn theo tui đi bán chè, thằng kế theo ba nó phụ đạp xe ba gác. Chỉ riêng mình ên thằng út thì tui phải gửi vợ chú Sáu giữ giùm một buổi sáng mà thôi. Ráng được bữa nào hay bữa đó mà thím chứ mai mốt mấy ổng cấm chồng tui chạy xe ba gác nữa thì .. thiệt tình tui không biết mần sao nữa thím Tư ơi.
Câu chuyện ban mai nghe sao mà não cả lòng. Chỉ mong sao cho bà con mình ráng được ngày nào hay ngày đó vậy! Thím Hai cũng đừng có lo quá. Ông trời ổng sẽ có mắt mà thím...
Tháng 7/08
Hoa Bằng Lăng
Ban Biên Tập Giao Muà
I . Thơ _______________________________________________________________________
| 1. Gieo Tình | ______Tâm Thơ | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2. Chuyến Ðò Không Em | ______Jacaranda | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 3. Thơ Ứơt Hồn ... | ______Tóc Nâu | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 4. Ðiệp Khúc Cho Một Ngày | ______Nguyễn Thế Hoàng | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 5. Lá Thư Không Gửi | ______Hồ Thụy Mỹ Hạnh | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 6. thơ chuvươngmiện | ______chuvươngmiện | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 7. thơ m.loanhoasử | ______m.loanhoasử | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 8. Thà Trong Cõi Mộng | ______ Hàn Thiên Lương | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 9. Người Xa |
______Triều Phong Ðặng Ðức Bích | 10. Bông Mắc Cỡ
|
|
______Sông Cửu | 11. Anh Sẽ Về
|
|
______HoàngYến. | 12. Mẹ Vẫn Cạnh Kề
|
|
______thylanthảo
| 13. Mưa Rơi Nhớ Người
|
|
______Uyên Phương Minh Nguyệt |
14. Mưa Ngâu
|
|
______
Ái Ưu Du |
15. Yêu Người
|
|
______Tuyền Linh |
16. Hoài Vọng |
|
______Khóc_Cười |
17. Nhớ Anh
|
|
______Vành Khuyên |
18. Bình Ðịnh Quê Tôi
|
|
______Tinh Hoa- Lê Trọng Dũng
|
19. Tháng Sáu Ta Buồn Tim Tái Tê |
|
______NPNA |
20. Bên Lề Cuộc Ðời
|
|
______Trần Kiêu Bạc |
21. Gốc Phượng Già
Ðời Mai
|
|
______Tôn Thất Phú Sĩ |
22. Nợ Nhau |
|
______Kim Thành |
23. Thơ Hồ Chí Bửu
|
|
______Hồ Chí Bửu
|
24. Tặng Người
|
|
______VânHà. |
25. Mây Trắng Sapa
|
|
______Nguyễn Hải-Bình |
26. Dựa bóng Tây Hồ
|
|
______Ðông Hòa |
27. Mỗi Tháng Một Bài Thơ
|
|
______Mynh Hứa |
|
II . Văn _______________________________________________________________________
| 1. Một Chuyến Thăm Quê (chuyện dài nhiều kỳ) _______ Ðông Hoà | ||
| 2. Bờ Lau Cát Lở 32 (Chuyện Dài) ___________ Ðỗ Thành | 3.Bản Ðộc Tấu Cuối Cùng (chuyện dài nhiều kỳ) ___________ Ðinh Lâm Thanh | |
| 4.Chập Chùng Bóng Núi 23(Chuyện Dài) ___________ Thanh Sơn | ||
| 5.Chiều Tím ___________ Hồ Thụy Mỹ Hạnh | ||
| 6.ruột ngựa ___________ chuvươngmiện | ||
| 7.Vài Cảm Nghĩ Qua Nguồn Thơ “Thao Thức” Của Cao Nguyên ___________ Sông Cửu | ||
| 8.Bên Ðồi Hoang Vu ___________ Ái Ưu Du | ||
| 9.Trò Chơi Tuổi Thơ ___________ Trần Thành Mỹ | ||
| 10.Tìm Về Dĩ Vãng ___________ Vành Khuyên | ||
11.Rau Ðồng Quê
___________ Nguyễn Thế Hoàng
| 12.Giá Cả
___________ Vân Hà
| 13.Võ Thị Ðiềm Ðạm
___________ chuvươngmiện
|
|
III . Những Bức Thư Tình...________________________________________________________________
| 1. Thư Tình Mỗi Tháng _______________________________ DHH |
IV. Tin Tức, Văn Học, Nghệ Thuật__________________________________________________
| 1. Căn Nhà Tình Thương (Làng May Mắn) - Cô Tím Aline _______ Giao Muà |
V . Hộp Thư Toà Soạn__________________________________
1. Nhắn Tin/Trả Lời Bạn Ðọc
_______ Ban Biên Tập
I . Thơ __________________________________________________
II . Văn___________________________________________________________
1. Một Chuyến Thăm Quê (chuyện dài nhiều kỳ)
Ðông Hoà
Ðông Hoà 2. Bờ Lau Cát Lở 32 (Chuyện Dài) Ðỗ Thành
Ðỗ Thành 3. Bản Ðộc Tấu Cuối Cùng (chuyện dài nhiều kỳ) Ðinh Lâm Thanh
Ðinh Lâm Thanh
4. Chập Chùng Bóng Núi 23 (Chuyện Dài) Thanh Sơn
Thanh Sơn
Hồ Thụy Mỹ Hạnh
Hồ Thụy Mỹ Hạnh
chuvươngmiện
chuvươngmiện
7.Vài Cảm Nghĩ Qua Nguồn Thơ “Thao Thức”
Của Cao Nguyên
Sông Cửu
Sông Cửu
Ái Ưu Du
Ái Ưu Du
Trần Thành Mỹ
Trần Thành Mỹ
Vành Khuyên
Vành Khuyên
Nguyễn Thế Hoàng
Nguyễn Thế Hoàng
Vân Hà
Vân Hà
chuvươngmiện
chuvươngmiện
III . Những Bức Thư Tình_____________________________________________ DHH
IV. Giới Thiệu - Tin Tức, Văn Học, Nghệ Thuật
___________________________________________________
1. Căn Nhà Tình Thương (Làng May Mắn) - Cô Tím Aline V . Hộp Thư Toà Soạn
___________________________________________________
Thể lệ để nhận Nguyệt San Giao Muà:
1) Ðể vào danh sách của NSGM (subscribe),
xin gửi email về GiaoMua@hotmail.com
Ðịa Chỉ Liên Lạc:
Nguyệt San Giao Muà
Copyright
2002 by Giao Muà e-magazine and respective authors
Lẳng lặng rồi mùa hè cũng tàn và gió thu cũng đã đến , những chiếc lá trên cành thi nhau rơi gửi lại cuộc đời những khoảnh khắc phai phôi . Dưới bậc thềm phía ngoài sân bay ươn ướt bởi vì đang mưa … những giọt mưa phùn mù mịt , đâu xa những áng mây đen phủ kín bầu trời ….những bước chân trú vội … những cô gái trong bộ com-lê cách điệu tay che dù vội thả nhanh theo hướng chiếc taxi để về thành phố , phong cảnh ấy tạo nên một cảm giác lẻ loi cho một người phương xa mới vừa trở lại thăm quê nhà . Tay xách vali Luyện cũng ngoắc một chiếc xe đậu gần .
- Dạ anh về đâu ạ ! Người tài xế lễ phép hỏi :
- Anh cho tôi về bến xe xa cảng miền tây anh nhé ! Luyện chậm rải trả lời và yêu cầu
- Vâng ! Thưa ông !. Từ đây đến đó mất khoảng 1giờ . Người tài xế nói thêm .
Xe chạy chậm vì buổi sáng đông người , nhưng không mấy chốc cũng sang tới Chợ Lớn Mới , khu chợ này có từ lâu đời và nó với anh ngày xưa cũng khá nhiều kỷ niệm . Luyện nhìn sự đổi thay và cảnh chợ búa tấp nập không khỏi bồi hồi … anh nhớ như in cái ngày mà anh bỏ quê lên thành phố kiếm sống ….
- Dạ thưa ông ! Ðến nơi rồi … tiếng nói cáct ngang của người tài xế làm cho Luyện tỉnh lại … anh vội vã trả tiền xe rồi vào bến … Bến xe bây giờ đối với anh cũng lạ hoắc vì hai mươi mấy năm rồi anh mới thấy lại . Lên xe an vị chổ ngồi xong nhìn những hành khách mới lên sau đang lố nhố , bỗng một cô gái ngã sấp vào lòng anh … anh đã cô gái lên
-Xin lỗi anh nhé ! Cô gái đỏ mặt miệng ríu rít .
- Không sao ! Cô ngồi đây nhé …. Luyện nép vào trong một chút chừa chổ cho cô gái ngồi xuống .
- cảm ơn anh nhé ! Cô gái lễ phép
- Không có gì ! Luyện trả lời rồi hỏi thêm
- À mà cô về đâu vậy ?
- Dạ , em về Bạc Liêu anh ạ !- Vậy là cô với tôi chung đường rồi , tôi cũng về Bạc Liêu .
Xe bắt đầu khởi hành khi đã đầy khách , anh phụ xe đóng của lại trấn an hành khách xong thì xe chuyển bánh … qua hết thành phố Sài Gòn , những cánh đồng bạt ngàn bắt đầu hiện ra … Luyện nghe tâm hồn rộn rã giữa cảnh miền quê thanh bình …. Ðâu đó cũng có một chút gì đó giống nơi anh ở , tuy nhiên thay vào đó quê hương anh là những cánh đồng muối trắng xoá như tuyết vậy !.
- Dạ thưa anh , anh mới về quê ạ !. Cô gái gắt dòng suy nghĩ của anh
- Mấy mươi năm rồi tôi mới về quê , cảnh vật thực sự mang cho tôi sự bình yên cô ạ ! Luyện trả lời .
- À mà xin lỗi cô tên gì vậy , tôi thì tên Luyện ! Luyện vừa hởi vừa cho cô gái biết tên mình .
- Dạ , em tên Duyên ạ !.
- Ồ , tên cô dễ thương thật … Luyện buộc miệng khiến cô gái cũng đỏ mặt theo
- Dạ ... cảm ơn anh . Duyên lí nhí ...
- Anh từ nước ngoài về ... Duyên hỏi thêm
- Ừ , cô đoán đúng rồi ... tôi từ Mỹ về ...đây là lần đầu tôi về thăm quê hương !.
- Còn cô ở Sài Gòn hay dưới quê vậy ? Luyện hỏi thêm
- Dạ , em dạy học trên này ành ạ ... lâu lâu em mới về dưới một lần ... Duyên trả lời
- Xin phép gọi cô bằng tên nhé !. Luyện trịnh trọng
- Ồ , anh cứ tự nhiên ... như vậy dễ hơn .. Duyên chậm rãi
- Bên Mỹ anh làm nghề gì vậy !. Duyên lại hỏi bâng quơ
-À , bên ấy tôi có một trang trại .... và tôi sống bằng nghề này ... Luyện mím môi trả lời
- Nghề ấy giống như nghề nông của mình phải không anh ? Duyên lại hỏi và mắt có vẻ suy tư
- Duyên nói đúng rồi , nghề ấy là nghề nông ... bên Mỹ mọi người cũng phải làm mới có ăn dù rằng đời sống có cao hơn Việt Nam , nhưng mọi người đều rất coi trọng việc làm để nuôi sống bản thân và gia đình ... mọi thứ đều rất đắt đỏ Duyên à !.
Luyện hướng mắt nhìn qua khung cửa kiếng , trước mặt anh là cái ngã ba Trung Lương quen thuộc .... ngày trước anh thường đi qua đây .... lắng tai nghe những tiếng gọi ơi ới ... rao hàng của những chú bé , những thiếu phụ trung niên một nắng hai sương... lẫn vào tiếng đàn hát của một đôi vợ chồng mù bán vé số ... khiến anh nghe lòng nhơ nhớ về giọng hát của " Tấn Tài " với bài vọng cổ " Bông Ô Môi " mà ngày trước anh thích nghe ....Ðến Mỹ Thuận, bến phà ngày nào bây giờ thay bằng một chiếc cầu dây văng to đùng đang ngạo nghễ nối liền con đường quốc lộ . Ðến giữa cầu Luyện vươn vai thở một hơi dài sảng khoái ... bỗng Luyện nghe nặng một phía , thì ra Duyên đã ngủ dựa vào vai anh , anh khẽ nhìn rồi giữ y tư thế vì sợ cử động cửa anh làm Duyên thức giấc . Qua cầu xong bác tài tấp vào lể cho mọi người đi vệ sinh , lúc ấy Duyên cũng giật mình thức giấc , pha lẫn chút bẽn lẽn hồn nhiên của một cô gái miền quê ... Duyên nói nhẹ
- Xin lỗi anh nhé .... em ngủ quên
- Không sao đâu Duyên ạ !. Mệt thì phải ngủ lấy lại sức chứ đường còn xa mà ...Luyện ngẫn mặt lên và nói thêm :
- Chỗ này ngày trước mỗi lần đi qua tôi thường mua bánh kẹo các thứ về làm quà ... Duyên không mua à ?
- Dạ em mua hồi hôm qua ở siêu thị trên Sài Gòn rồi anh ạ ...
- Thế à !.... qua Mỹ Thuận coi như gần nửa đường rồi ... Luyện buột miệng
- Nhà Duyên ở đâu vậy !. Không biết gần quê tôi không !.
- Dạ , em ở Vĩnh Lợi anh à !. Còn anh thì chỗ nào vậy anh ...!
-Gia đình tôi trước ở thị xã Duyên à , bây giờ cả nhà qua Mỹ hết ... năm nay tôi mới có dịp về thăm quê hương . Nơi chôn nhau cắt rún thì làm sao quêncho được ... Luyện thở dài hình như anh tiếc rẻ những tháng ngày đã qua năm xưa ở quê nhà
( còn tiếp )
Số tôi kỵ làm việc gần mặt trời, trong khi ai cũng muốn được về gần thủ đô thì tôi lại chăm chăm muốn xin đi. Ðời lính đâu phải ai muốn gì cũng được, vạn nhất chỉ là một mơ ước khiêm nhường mà cũng trầy vi tróc vẩy không vói được.
Ngày ra đi từ tiểu khu Tuyên Ðức, tôi nghĩ rằng sau thời gian huấn luyện sẽ xin về lại Dalat. Thi trắc nghiệm tâm lý, tôi lọt vào ngành vận tải, nghĩ rằng cái góc ga nho nhỏ nằm trên sườn đồi con đường Quang Trung chắc chẳng ai tranh giành làm chi. Vả lại, mỗi khóa chuyên môn của ngành nhiều lắm là chục SVSQ, thiếu gì nơi hay ho muốn đến.
Thế nhưng, với tôi Dalat vẫn là quê hương đẹp nhất. Ðẹp không phải vì màu da mận chin trên đôi má các cô gái xuân thì, cũng chẳng phải vì cánh hoa mimosa nở vàng quanh năm suốt tháng, mà tôi mơ Cao Nguyên vì ngọn núi Lâm Viên sừng sững chiếm một góc trời.
Ngọn núi lúc nào cũng giống một người thiếu nữ nằm chờ lang quân về đón, tóc xõa mây với nét đẹp trời cho. Với SVSQ Dalat ai cũng ngán ngẩm vì ngọn núi này mà mỗi khóa họ phải leo ít là 2 lần để được công nhận hoàn thành việc huấn luyện.
Còn với tôi, ngọn Lâm Viên vào những buổi chiều tà như nàng trinh nữ chợt lao xao vươn tay mời gọi người yêu dấu. Có một lần nào được đứng nơi thềm nhà thủy tạ trông lên phía tháp bút trường Yersin để tóm nhận dáng núi Lâm Viên dát sắc nắng vàng trên đỉnh mới thấy Dalat lung linh đẹp cỡ nào.
Phương chi cái nhà ga nhỏ nhoi nằm nép mình giữa rặng thông reo và những đọan răng cưa được xì xào có một không hai trên thế giới sau Thụy Sĩ, tôi mê mệt lên vì thế. Hơn nữa, có một lần tôi tình cờ chứng kiến cảnh tiễn biệt chia tay, những tân sĩ quan Võ Bị Quốc Gia còn tươi rói màu cấp bậc trên cổ áo và chiếc nón bê rê đen mới uy nghi, cả Dalat xôn xao tiễn chân những chàng trai vào nơi gió cát.
Ðêm gác đài chiến sĩ trận vong ở vũ đình trường nghe âm u ra sao, ngày dự lễ mãn khóa hồi hộp với truyền thống bắn cung của người thủ khoa xen lẫn với thủ tục chọn đơn vị tưng bừng náo nhiệt thế nào thì lúc chia tay tại căn ga càng nức nở thế ấy. Các thiếu nữ Dalat xướt mướt tặng khăn với hẹn hò một mai anh trở lại.
Những toa tàu nho nhỏ lố nhố bóng quân nhân, hồi còi huýt lên, đầu máy xục xịch lôi bứt những bàn tay ra đi, khuất dần sau khúc quanh con đường sắt vòng vèo nơi cuối ghi, người ta nghe rõ những vụn vỡ trôi dật dờ bảng lảng.
Nếu được về làm một anh trưởng ga quân sự đơn thuần, tôi sẽ trở lại trường xưa nhận dạy thêm dăm giờ bổ khuyết vào đồng lương và nếu có thể sẽ ghi danh theo một số lớp ở VIện Ðại Học Dalat cho thêm xa con đường tu luyện.
Thế nhưng những mắc mứu khi còn ở quân trường đã làm tôi cụt hứng tràn trề. May mà lóp ngóp còn vớ được cái khuy đồng “ thượng sĩ gân “ chứ mười mươi đã nghĩ là bị mang cánh gà trên tay áo.
Hồi đó, chẳng riêng tôi, chắc ai cũng nghĩ yếm thế như vậy cả. Bởi vì trùng trùng như có một sự gì lấn cấn chưa rõ rệt, nên anh nào vào quân trường, bất luận khi tốt nghiệp sẽ mang danh hiệu, cấp bậc gì đều cố trả cho xong 2 năm nợ áo lính để trở về đời dân sự.
br>
Tại sao ở một đất nước dầu sôi lửa bỏng, chiến trận đe dọa lung tung lang tàng mà xem ra chẳng mấy ai thích đời sống quân đội là sao. Bởi vậy nên trong khi phía bên kia quyết nhào đầu vào chiến trận bất chấp thiệt hại hay gian khổ thế nào thì phía bên này tiếng là bảo vệ chút cuộc sống còn lại vẫn dửng dưng xem chiến tranh là của ai đó.
Bây giờ chắc là lắm người phải hối tiếc vì đã đánh mất đi một cơ hội ngàn vàng. Vật báu trong tay không giữ được để giờ xấc bấc xang bang nơi xứ lạ, người dưng. Cũng may là còn nhanh chân thoát được, nhưng còn biết bao nhiêu cha mẹ, anh chị em ta, đồng đội hẩm hiu kẹt lại bên nhà, có ai một lúc nào tự hỏi bây giờ các bậc, các vị ấy ra sao chăng ?
Dù lâu dần đã thu phục lại được uy tín với xếp lớn, nhưng tôi vẫn nhấp nhổm chọn việc đi. Chờ mòn chờ mỏi, may sao có anh bạn cùng cấp đã sống với biển hằng bao năm rồi nhận lời hoán chuyển với tôi để được về thủ đô. Thế là tôi thuận gấp.
Ngày lên chào xếp lớn, ông vẫn hầm hầm trách : tại sao mày chọn ra đi, hay là mày còn buồn chuyện tao làm chánh chủ khảo định đánh rớt mày. Tôi im thin thít vì còn lời nào nói lên cho đúng ý nghĩ mà chỉ dám rụt rè vin lấy cớ vì lý do sức khỏe cho xong.
br>
Ngày đầu tiên về Nha Trang, chưa ngồi yên vào ghế trưởng ga thì có tin tàu bị mìn tại khúc ga Cây Cầy. Ðược cái xếp mới của tôi rất chịu chơi nên đích thân ông nhảy lên tàu tiếp cứu và lôi tôi theo gọi là để tập quen trận địa.
br>
Lại cà xịch cà tang với kỷ luật tốc độ từ 15km/g đến còn 5km/g khi gần địa điểm bị lật tàu, dọc đường vẫn thấy lũ gà rừng nhởn nhơ rảo bước chẳng kể gì tai họa đang chờ chực. Hôm đó hỏa xa phải dùng tới cần cẩu nặng Norton mới vực được đầu máy lật nghiêng và vài toa hành khách.
Lần đầu tiên, tôi chứng kiến cảnh những người dân nghèo đi buôn phải hứng chịu mìn tiễn ngọt một bàn chân, máu phun lai láng, kêu khóc vang trời. Tôi nghĩ đến oan gia của trận đánh và bản tin bên kia sẽ đưa về chiến công đã hạ được một đoàn tàu quân sự, gây nhiều lính chết lẫn bị thương.
Ôi chiến tranh, người ta có thể nhân danh tất cả để che dấu những mất mát gây nên không đáng. Nào ai có biết người chồng, những đứa con của người vô phước chiều nay sẽ chờ mãi không thấy người thân mình về và nỗi đau lòng nào sẽ phủ lên mái nhà họ đêm nay cũng như mãi mãi về sau.
Tôi cho suốt thời gian sống tai Nha Trang thật lý tưởng nhất vì căn nhà hỏa xa cấp cho gia đình tôi nằm trên con đường sát biển, lúc nào cũng nghe gió thổi vào hàng dừa rì rào. Chiều đến, tan sở, vợ chồng con cái kéo nhau lên chiếc xe ẩn tế chạy loanh quanh các phố, ghé quán nem Ninh Hòa hay hàng phở. Thỉnh thoảng dẫn nhau vào Dân Thiên hay đi xem rạp Tân Tân, sáng sớm sang bơi ở biển, tối mùa hè vác chiếu ra bãi cát nằm tới khuya mới về cho mát mẻ.
Cuối tuần có khi rủ nhau ra Lương Sơn hoặc vào Cam Ranh ăn trưa tại quán Ngọc Sương hay đi thăm các ngôi chùa ở gần núi. Hồi đó, quốc lộ 1 rất an ninh, cả đoạn Nam lẫn Bắc, cho dù lâu lâu lại có gỡ đường sắt hay đắp mô, gây trở ngại qua quit thế thôi.
Hằng ngày tàu vẫn chạy suốt từ Saigon ra Ðà Nẵng, cũng như dùng đường nhánh để thả khách xuống Phan Thiết, Dalat, Qui Nhơn. Cũng có mìn nổ gây gián đoạn từ một vài hôm đến nghiêm trọng cả tuần. Cầu đường bị giật gục, toa xe bị chỏng gọng, đầu máy bị xẹp hơi, nhưng nói chung tàu vẫn đi.
Ngày Tết vẫn có những cảnh lính trốn về thăm nhà, lôi thôi với nhân viên đường sắt vì trốn vé, mọi việc cũng được dàn xếp vì lính lấy đâu ra tiền mà tình nhớ nhà thì cao vun vút không lờ được. Những chuyến tàu đem yêu thương rải rắc khắp nơi, dù người lèn nhau đứng chênh vênh chân trong chân ngoài ngay bậc lên xuống, chỉ được gài bằng sợi xích sắt để ngăn trượt chân ngã.
Tàu chỉ dùng cho những người thích phiêu lưu vì ai có tiền đều dùng đường hàng không vì vừa nhanh, vừa an toàn hơn. Gia đình tôi cũng mò vào tận làng Tri Thủy nơi quê hương của Tổng Thống để thấy mọi sửa đổi làm cho cảnh trí y như bức tranh thủy mạc bên Tàu.
Thời đại nào cũng thế, người ta sợ bóng sợ gió, điếu đóm cung phụng để mong mắt rồng chợt ghé nhìn đến mà ban họ chút ơn thừa, vật thải. Có anh chạy đôn chạy đáo chỉ để được chút ơn mưa móc nhận cái chức quản gia ở xó hẻo lánh quê hương, để rồi về sau phải khốn khổ vì bị xem là “ tay hòm chìa khóa “ của chế độ, bị giam mòn đời học cho thuộc, cho thông mới thả về.
(còn tiếp)
Khoảng một tuần sau Martin báo cho biết Jim ông tìm người được đàn bà mang tên Vivian Clarke. Nàng đã kết hôn với một người Pháp tên Levi và có đứa con gái tên Elsa Levi chừng ba tuổi. Gia đình đang sống trong một cao ốc dành cho những người có thu nhập thấp, thuộc khu bình dân của một thành phố nghèo về hướng bắc Paris. Jim vội vàng đi xe điện ngầm lên La Courneuve và dùng taxi đến ngay địa chỉ ghi trên mảnh giấy.
Nhà Levi-Clarke là một chung cư cao 20 từng lầu, trong đó có ít nhất hàng trăm gia đình đang ở. Kiểu nhà xưa, bên ngoài đã cũ không được tu sửa mà còn bị vẽ, viết đủ hình đủ chữ ngoằn ngèo từ bốn phía chung quanh cho đến tận cửa ra vào.
Ðiều khó khăn cho Jim là không biết mặt mũi vợ chồng con cái Vivian. Nhưng không quan trọng, trước sau gì cũng sẽ nhận ra Vivian và Elsa Levi. Jim tự nhủ, tìm ra được tông tích con gái đã là một hạnh phúc lớn lao mà Jim hằng mơ ước từ ba mươi lăm năm nay. Bây giờ chỉ cần kiên nhẫn, giả dạng ăn mặc như một người hành khất, vô gia cư, nghề nghiệp với râu tóc giả đến đây chờ cơ hội tốt, hằng ngày ngồi bên cạnh sân chơi của trẻ em thì chắc chắn có lúc sẽ gặp được mẹ con Vivian.
Kể từ đó, Jim thường đến đây với cây đàn, ông chọn chiếc ghế dài để có thể nhìn thấy những hàng cửa sổ với hy vọng một lúc nào đó sẽ nhìn thấy Vivian hay Elsa xuất hiện. Nhưng đó chỉ là những ao ước hão huyền, vì Jim không thể hình dung ra được con gái khi cha con xa nhau lúc Vivian chưa đầy một tuổi và Elsa, thì hoàn toàn không biết một chi tiết nào. Chỉ còn giải pháp tốt nhất, ngồi đây đợi các trẻ em đến chơi lúc đẹp trời hoặc các bà mẹ dẫn con xuống sân mỗi khi rỗi rảnh. Với hy vọng, có dịp để hỏi thăm các trẻ em để biết Elsa, nghĩ vậy, Jim yên tâm kéo đàn giúp vui cho những người qua lại cũng như những trẻ em thường xuống chơi đánh đu hay đi cầu tuột…
Một buổi chiều đẹp trời các trẻ em vây quanh Jim để nghe nhạc, Jim vừa đàn vừa chú ý quan sát tìm xem bé gái nào có thể là cháu ngoại của mình. Nhưng đành chịu vì trước mặt đếm hơn một chục vừa trai vừa gái. Cuối cùng, Jim vui vẻ dò hỏi một bé gái :
- Cháu có phải là Elsa ?
Cô bé lắc đầu :
- Không, cháu là Nicole, Elsa bị bệnh hôm nay
không được cho xuống sân !
Jim nóng ruột :
- Bệnh gì cháu ? có nặng không ?
- Bị cúm đã mấy ngày nay !
Thở phào nhẹ nhỏm, bệnh cúm của trẻ em thường xảy đến hằng năm, không quan trọng, nhưng Jim nóng ruột không biết hôm nào Elsa có thể đến trường và xuống sân chơi. Hằng ngày, buổi sáng đàn dạo trong công viên, ăn trưa xong đến đây chờ đến tối, Jim hy vọng sẽ gặp được mẹ con Vivian trong một thời gian ngắn.
Ðã biết chắc sẽ gặp mẹ con Vivian trong nay mai, Jim hẹn ông Philippe Martin để cùng nhau hoàn tất hợp đồng. Hai người thỏa thuận trên các điều khoản căn bản, Jim đồng ý để nhà thương mãi Symphonie Blue thu dĩa và sản xuất độc quyền các bản nhạc do chính ông độc tấu cũng như chấp thuận nhượng quyền sở hữu trí tuệ trong một thời gian hạn định đối với những bản nhạc chưa bao giờ phổ biến.
Thù lao những buổi trình diễn công cộng, Jim nhận một phần mười tiền mặt, số còn lại cũng như tiền sang nhượng chủ quyền sản phẩm trí tuệ của từng chu kỳ trong thời gian đầu đều chuyển vào trương mục dành riêng cho hai mẹ con Vivian và Elsa.
Hợp đồng nhấn mạnh, Elsa sẽ là người giữ bản quyền vĩnh viễn sau khi chấm dứt giai đoạn đầu. Các văn tự sẽ được ký trước mặt luật sư và Jim còn cẩn thận gởi lưu giữ tại văn phòng một thừa phát lại thuộc tòa án Paris. Trước mặt nhà sản xuất và luật sư đại diện, Jim không giấu tình trạng sức khỏe mình, mặc dù tuổi chưa đến bảy mươi nhưng mối ưu tư từ nhiều năm nay đã ảnh hưởng rất nhiều đến bệnh tim của ông.
Niềm mơ ước đã đến với Jim, một buổi sáng thứ bảy cuối tuần, trong vai người hành khất già, ông đã gặp Vivian và Elsa đến gần để nghe nhạc. Tuy không hình dung được Vivian nhưng tình máu mủ trong tiềm thức và giác quan nhạy bén giúp cho Jim nhận ra hai người thân yêu đang đứng lẫn lộn trong số người đang vây quanh nghe nhạc. Vừa dứt bản đàn, Jim nhìn vào đứa bé gái độ chừng ba tuổi và thử lên tiếng làm quen :
- Chào cháu Elsa, cháu đã khỏi bệnh ?
Jim nhìn thẳng vào mắt người mẹ đang đứng trước mặt và giật mình khi nghe Elsa reo lên :
- Ông biết tên cháu ?
Jim ngẹn lời, không cầm được nước mắt, giọng Elsa trở nên ngạc nhiên :
- Tại sao ông khóc ?
Jim kéo chiếc mũ trên đầu xuống đến chân mày rồi nhìn Elsa nói nhỏ :
- Ông cũng có một cháu gái trạc tuổi bằng
cháu.
Vivian bây giờ lên tiếng hỏi :
- Có ở bên cạnh ông không ?
- Không, thưa bà !
Quá xúc động, giòng nhạc trong đầu, trong tim bừng bừng trổi dậy và chỉ có tiếng đàn mới diễn tả được những xúc động thầm kín trong lòng. Jim đưa đàn lên vai, mời tất cả ngồi xuống và bắt đầu đưa họ vào thế giới âm thanh huyền diệu của ông.
Tiếng nhạc thoát ra từ các ngón tay, lướt nhẹ trên bốn sợi giây đàn lúc bổng lúc trầm….như niềm vui bất tận của tình cha con trong ngày hội ngộ… như một lời tha thiết cầu xin tha thứ tội lỗi ngày xưa !
Với Jim, tiếng đàn xuất phát tận đáy lòng, giúp ông giải tỏa được những nổi dằn vặt thầm kín, những đau khổ tột cùng không thể nào diễn tả được bằng ngôn từ mà Jim đã chôn vùi sâu trong tâm khảm từ hơn ba mươi thập niên... Ðây là cơ hội mà Jim có thể quỳ xuống ôm hai người thân yêu vào lòng để đấm ngực ăn năn, hối lỗi…nhưng lý trí Jim không cho ông thực hiện những cử chỉ mà ông cho là ích kỷ.
Ăn năn tội lỗi, xin tha thứ để lương tâm và tâm hồn được nhẹ nhàng thì dễ, nhưng chính hành động nầy sẽ vô tình đem đến mặc cảm xấu xa cho những người thân yêu vì dư âm tội ác của cha ông ngày trước để lại. Chỉ còn vấn đề ăn năn sám hối và tự giam hãm mình trong cô đơn là giải pháp duy nhất phải chọn cho những ngày còn lại của cuộc đời ! Jim tự nhủ lòng !
- Sao ông lại khóc ?
Nghe tiếng Vivian hỏi, Jim sực tỉnh. Ông đang đứng trước mặt hai người thân yêu, họ muốn chia sẻ đời sống riêng tư với mình, nhưng không làm sao bày tỏ nổi lòng một cách trung thực, ông kín đáo trả lời :
- Mỗi lần chơi nhạc, tôi nhớ đến những người
thân trong gia đình.
- Những người đó đang ở đâu ?
- Họ đã chết !
Vivian cũng không cầm được nước mắt, nàng nói nhỏ :
- Xin chia buồn với ông. Bây giờ tôi phải về và
hẹn một dịp khác.
Jim thử đặt câu hỏi, hy vọng biết được phần nào cảm nghĩ về những liên hệ gia đình của con gái
- Chắc bà còn gia đình thân thích ?
Lắc đầu nhè nhẹ Vivian trả lời :
- Ông bà ngoại cho biết cha mẹ tôi đã chết khi
tôi được gần một tuổi.
Jim quay nhìn Elsa :
- Cháu thích nhạc không ?
- Dạ cháu thích lắm.
- Vậy thì lúc nào xuống đây, ông sẽ kéo đàn
cho cháu…
Những lần sau đó Elsa thường xuống sân với mẹ hoặc với Marc, cha của cháu. Ðược dịp trò chuyện với Marc, Jim tự giới thiệu mình như một người hành khất sống rày đây mai đó, không gia đình vợ con cũng như người thân ruột thịt.
Chính những lời tâm sự nầy, Marc không ngần ngại làm quen với một ông già hành khất và trong những lần tiếp xúc, Marc thường mang xuống một ít thức ăn do mẹ Elsa tự làm lấy hoặc, đôi khi còn dúi vào tay Jim một ít tiền lẻ để dùng café sáng. Jim chỉ nhận thức ăn do con gái đem biếu nhưng tiền thì không.
Qua một hai lần tiếp xúc thân mật, Marc cho biết, chàng chỉ là một người thợ với đồng lương khiêm nhượng, đời sống thường nhật gặp nhiều khó khăn, Vivian làm thêm công việc nội trợ, phụ giúp người lớn tuổi để kiếm thêm phương tiện cho gia đình. Jim quá đau lòng, muốn đưa cho Elsa tất cả tiền hát dạo mà ông đã dành dụm được, nhưng chắc chắn không bao giờ Vivina ngữa tay nhận sự giúp đở từ một người lạ, nhất là của một người ăn xin !
Trời đã cuối thu, thời tiết khí hậu đã chuyển mùa nhưng thường thường mẹ con Elsa vẫn xuống sân để nghe Jim đàn. Chiều nào cũng vậy, trời tối và trở lạnh nhưng Elsa không muốn trở lên nhà. Thấy Elsa say mê âm nhạc, Jim ướm thử Vivian :
- Cháu Elsa thích vĩ cầm, sao bà không cho
cháu theo học ?
Vivian thực tình :
- Ông tưởng học đàn dễ dàng lắm sao ? Môn
giải trí nầy thường dành cho những gia đình trung lưu trở lên. Chúng tôi chỉ đủ sức lo cho cháu đến đâu hay đến đó. Nếu trong tương lai Elsa may mắn vào được đại học, đó là nguồn an ủi lớn cho gia đình chúng tôi.
Jim gợi ý :
- Thưa bà, ví dụ…may mắn trúng số, bà có
cho cháu vừa đi học vừa theo một môn nghệ thuật nào không ?
Vivian cười lớn :
- Ông tin vào những chuyện may rủi ?
- Ðôi lúc cũng cần mơ tưởng để quên đi
những khát khao cũng như đau khổ của thực tại. Ví dụ, nếu có một số tiền trên trời rơi xuống, bà có muốn tạo cho Elsa một đam mê….như theo đuổi một bộ môn nghệ thuật nào đó không ?
- Tôi cũng ao ước cho cháu có cơ hội giải trí
chứ đam mê thì chưa bao giờ dám nghĩ đến.
Quên hẳn mình là người hành khất lạ, Jim say sưa như đang nói với con cháu mình :
- Con người cần phải có một mục đích để
sống, một đam mê tốt để theo đuổi, dù trong bất cứ lãnh vực nào cũng là một điều cần thiết, từ đó mới thấy cuộc đời có ý nghĩa. Nhất là lớp trẻ bây giờ, sống không có một mục đích, nhiều em thiếu những phương tiện tốt để giải trí, chúng thường phí thời gian vào những trò chơi điện tử mạnh bạo, thiếu đạo đức hoặc rong chơi theo bạn bè rồi một ngày kia sẽ trở thành cặn bã của xã hội.
- Tôi cũng đồng ý với ông, nhưng hoàn cảnh
chúng tôi không cho phép.
Jim vẫn tiếp tục thuyết phục :
- Ðam mê cao quý nhất là văn hoá nghệ thuật.
Sách báo mở mang trí tuệ, giúp con người nhận thức được điều hay lẽ phải, biết mình, biết người để vượt lên trên những sinh hoạt tầm thường của cuộc đời là chỉ biết đếm tiền, lên giường và ăn uống. Ngoài ra, bất cứ bộ môn nào cũng tốt. Âm nhạc là một ngôn ngữ vượt thời gian và không gian, dễ cảm nhận, không ngăn cách, đồng thời là nguồn cảm thông của mọi từng lớp, mọi sắc tộc và mọi thời đại. Âm nhạc chính là tiếng nói của con tim, là đầu cầu đem yêu thương cho nhân loại, xóa bỏ hận thù và giúp cho con người thông cảm ngồi lại gần nhau…
Vivian nhìn Jim vừa kính phục vừa thương hại :
- Ông là một người có tài, có lòng nhân ái, suy
nghĩ điều thiện, làm việc tốt nhưng tại sao lại ra nông nổi nầy ?
- Thưa bà, lỗi tại tôị.lỗi tại tôi tất cả, chính tôi
đã gây ra hậu quả ngày hôm nay !
- Chuyện gì ?
Jim đau khổ :
- Xin lỗi, tôi không thể tiết lộ với bà.
Jim không muốn kéo dài câu chuyện đau lòng, ông xin phép cầm tay Elsa và thân mật :
- Ðã gần đến Lễ Giáng Sinh, cháu đã viết thư
cho ông già Noël chưa ?
- Dạ, cháu gởi thư đi đã mấy ngày.
- Cháu xin gì ?
- Một cây đàn giống của ông !
Jim cảm động nhìn Elsa hỏi tếp :
- Tại sao không thích các loại đồ chơi khác ?
- Dạ để nhớ đến ông đã đàn cho cháu nghe !
Jim cười sung sướng :
- Ðược, ông sẽ thưa chuyện với ông già Noël
dành cho cháu một cây đàn theo ý muốn.
Elsa vỗ tay :
- Hứa thật nghe ông !
- Vâng, ông hứa chắc với cháu.
Vivian hơi khựng trước lời hứa của Jim, bà giải thích với con gái :
- Ông già Noël sẽ cho con một cây đàn, nhưng
là đồ chơi có thể bằng điện tử chứ không phải cây đàn thật như của ông đây.
Elsa nũng nịu :
- Con thích cây đàn thật, giống như vầy !
***
(còn tiếp)
Từ đêm đồn anh suýt bị đối phương nhổ sạch, xóa sổ, mải bận lo sửa những chỗ bị đạn phá vỡ và đồng thời nới rộng vành đai kẽm gai phòng thủ ra xa hơn nên anh chưa có dịp quay về buôn thăm già làng.
Nói thăm nom già làng chỉ là một cái cớ, nhưng thực tận trong sâu thẳm ý nghĩ, anh muốn cảm ơn buôn và nhất là gặp lại Nia. Anh đã bao lần xoay vần trong đầu tại sao những người ở buôn lo lắng và nghiêng về đồn anh thế nhỉ. Lẽ ra, già làng phải bênh vực con cái mình, cho dù nó có lỡ bỏ bê vợ con đi lên núi. Cũng may đụng trận Y Brôm chỉ bị thương và được đồn anh cứu giúp. Nếu đêm ấy, viên đạn vô tình chọn ghim vào nơi hiểm yếu khác để Y Brôm chết đi, liệu oan khiên này đến bao giờ mới lấp bằng lại được.
Phần khác, anh cũng thắc mắc về thượng cấp. Ðã nhiều lần, anh trình về vị thế cheo leo của đồn và nỗi mong manh của vòng đai an ninh để xin trên rót cho ít vật liệu chiến lược hầu rào kín ngăn chặn sự xâm nhập, nhưng hình như tiểu khu bỏ lơ vì nghĩ đối phương chưa đủ khả năng để làm việc này.
Bây giờ bỗng nhiên, phòng 3 lại ưu ái với dân con anh, cấp cơ man kẽm gai concertina, các cuộn kẽm gai đánh rối để anh thực hiện kế hoạch đã vẽ. Có thể thượng cấp thực sự lo lắng bọn anh, nhưng cũng có thể cấp chỉ huy muốn giữ vững con quốc lộ để nói lên sự vững mạnh của chế độ, dù là với danh nghĩa nào thì bọn anh cũng thấy yên tâm hơn một chút.
Những ngày trấn đóng tiền đồn, đầu óc anh không mấy khi được rỗi rảnh. Cuộc chiến tranh đau khổ kéo dài, không hôm nào không có người chết, nhà tan, bom rơi, máu đổ. Dọc dài những đoạn đèo quanh co, xác những chiếc xe đò cháy đen còn nằm chình ình ra đó, người dân bên kia sẽ được nghe bản tin loan ầm lên là xe quân sự địch bị đốt và bọn lính bị thanh toán hết trơn.
Ôi, người dân có tận mắt nhìn thấy thảm cảnh đâu mà phán đoán đúng sai. Chiến tranh tàn nhẫn như thế đó, cả hai bên chiến tuyến người dân bị bưng bít hay bị bẻ queo vì những bản tin vô tội vạ. Bên nào cũng cho là phe mình đang thắng, phe địch đang thua, đối phương chết nhiều, ta vô sự, hay loe ngoe chỉ vài mống. Vậy thì nguồn bổ sung nào luôn có sẵn để cung cấp hết lượt này đến lượt khác những tay súng chém giết nhau xả láng hằng ngày.
Thỉnh thoảng từ ngọn đồi đơn độc này, anh và đồng đội đã nhìn thấy những chiếc quân xa chạy lẻ loi với lơ thơ dăm bạn lính tiễn chân một quan tài phủ cờ, cùng nheo nhóc vợ con đầu quấn khăn xô và nghiêng vẹo một vòng hoa khô cột trước mũi xe. Người lính nào đã ngã xuống đang nằm trên xe bò lên đèo để về quê mẹ thân yêu. Nhưng còn những người lính bên kia cũng nằm xuống thì có cỗ xe nào đưa họ về lại đất tổ mong chờ. Hay là vì đường đi gian nan, vượt rừng vượt núi , trốn lánh phi pháo, bom bi nên đành âm thầm bỏ nằm lại rải rác khắp núi thẳm để đêm đêm khóc cười theo mệnh nước.
Anh chợt nhớ đến Nia, nhớ đôi mắt lúc nào cũng nhìn xa xăm như chờ đợi. Cô ấy mong mỏi gì, phải chăng là mơ một ngày hòa bình bỗng nở bung như pháo hoa để buôn nương không còn quặn mình đau đớn nữa. Tuổi xuân của cô hết bị giam nơi mái trường của sơ nay lại về nép mình bên chân rặng Trường Sơn âm u.
Ánh mắt mà anh cho là muốn hớp hồn anh những lần ghé thăm bản. Những hơi tẩu ngập ngừng của già làng cũng như e ngại chùng chình muốn nói gì với anh đó. Anh bắt gặp rất nhiều lần già gọi anh quyết liệt, hấp tấp định nói gì mà vội ngưng ngang ngay, chỉ khua khua bàn tay : mày về đi, thằng kinh, bữa nào tao sẽ nói.
Anh và bọn đàn em rất thèm một cuộc sống giản dị. Buổi trưa vào rừng hái măng, đẵn củi, chiều theo con đường mòn về theo những cô sơn nữ thoăn thoắt bước chân. Chợt mang mang một lần tình cờ bắt gặp các cô nàng giỡn đùa tắm suối, chút ngượng ngùng khép nép dấu che khi thoáng một vòng bầu bĩnh của bộ ngực trần kêu ré lên vì thấy người nhìn trộm.
Anh đã có hồi tưởng tượng lễ cưới của Nia với anh khi đất nước thanh bình. Cô dâu sẽ ăn mặc ra sao, anh lẩm bẩm thích được nhìn Nia trong cái phá, xà rông đơm hoa văn miền núi. Anh sẽ hái mớ hoa rừng gài lên tóc Nia thay vương miện và lấy màu cánh hoa thoa lên môi Nia thay son. Ðám cưới rể người kinh và cô dâu sơn cước sẽ bập bùng theo tiếng cồng, tiếng trống và chìm chìm giữa những ché rượu cần uốn cong vút mời nhau.
Chẳng có pháo, nhưng lính đồn anh sẽ dùng đạn thay. Những viên đạn bắn vung vít chẳng còn sợ bị ai phát giác, chẳng còn cảnh rình rập thanh toán lẫn nhau. Ðạn lúc ấy thừa mứa không bắn đi còn giữ để làm gì.
Nỗi ước mơ lớn quá, lan rất nhanh và cũng mau bị dập xóa vì thực tại. Miếng tôn hở toác hoác còn lù lù ở kia cho thấy còn xa lắm ngày hòa bình mới về. Hôm nay, đêm mai vẫn có những cuộc săn âm thầm để gài lừa nhau vào mất mát.
Ðồn anh vẫn là cái đích lập lòe để bên kia phác họa những đợt xung phong, người pháo binh diện địa vẫn len lỏi chấm tọa độ để chờ một ngày tiền pháo hậu xung triệt tiêu cho đỡ gai mắt. Anh vô cùng biết ơn buôn bản, một ơn mà anh nghĩ lai kiếp không sao trả cho hết. Ơn đã dầy mà tình cũng nặng, làm sao gạt cho bớt nỗi canh cánh trong tim.
Anh chợt kêu lên nho nhỏ : ơi Nia. Nhưng sực tỉnh vội nhìn quanh, may không bị ai nghe, nhìn thấy. Anh nghĩ mình quá mềm yếu chăng, nhưng lính cũng là con người, cũng có trái tim, tấm lòng thì sao cứng cỏi nổi.
Phương chi tình yêu là mật ngọt ở đời, nếu người lính không mơ mộng thì đương đầu sao nổi với nghiệt cảnh. Câu hát “ lính mà em “ nghe tếu, nhưng quả là thích hợp với tình cảnh “ ba lô làm bàn, anh viết cho em “. Hỡi những người em hậu phương, đêm thành đô có bao giờ em thật nghĩ về người lính dạn dày cực nhọc. Hay các em chỉ lãng mạn tưởng đến một lần lên tiền đồn thăm, tặng bó hoa hay chiếc khăn và quên hết khi trở về thành phố. Kể cả những buổi đi “ xoa dầu “ của các bậc phu nhân thượng cấp nữa cũng vậy, ổ bánh mì và chai nước chỉ là chút bọt bèo vỗ bập bềnh vào thân phận chúng tôi và liền ngay đó rã tan sạch theo tiếng phành phạch của mấy chiếc trực thăng bốc lên thổi bụi mù lìa đồn trại.
(còn tiếp)
Truyện ngắn
Người ấy đã xa , xa lắm khỏi thềm đời tôi , mà tôi không hề biết được nguyên nhân.
Khi hoàng hôn rũ xuống , gió trong vườn mơn man thổi bồng tóc rối , khi những cánh hoa e ấp chợt vỡ nát trong tay tôi lúc nào không hay trong những buổi đợi chờ.
Và cứ thế , thời gian lặng lẽ . Khi những cơn mưa mùa thu đã qua . Sương mù làm lạnh ngắt không gian mùa đông . Cái gì đẹp người ta lại chẳng nhớ nhiều , kỷ niệm của mình , tôi cho là quá đẹp nên tôi cứ mãi buồn và ôm ấp giữ gìn nó trong suốt mười năm . Ngỡ sẽ mãi mãi theo tôi suốt dọc đường dài năm tháng , nếu không có cái ngày gặp lại. . .
Người ấy và tôi , ngỡ ngàng nhìn nhau , giữa ranh giới là một mối tình đã vỡ . Giọt nước mắt mừng , tủi không thể nào ngăn lại . Môi nào tíu tít mỗi lần gặp gỡ ngày xưa , bây giờ bỗng im lặng không thốt được lời :
-Quỳnh !
Không gian chùng hẳn lại , cánh cửa tâm hồn tôi từ lâu đóng kín một quá khứ , chợt mở ra đánh thức trong tôi những hình ảnh muốn được ngủ yên . Ðoàn đó , vâng ! Làm sao tôi có thể quên được dù nhớ trong những tủi hờn vô cớ , mặc cho thời gian mang những dấu chân chim đặt vào đuôi mắt. .
Người ấy có thay đổi gì không ? Mà trong mắt tôi vẫn là chàng sinh viên nho nhã ngày nào mà một thuở mơ mộng tôi đã đắm chìm trong tiếng đàn , tiếng hát của chàng.
Thoáng về rất nhanh trong trí nhớ tôi những buổi hẹn hò , những chiều đưa đón . Tình yêu của tôi cuồn cuộn như dòng thác Cam Ly , êm đềm như mặt hồ Than Thở , làm tôi mỏi bước rong chơi những chiều trên Vallée D’amour.
Nhưng bất chợt chàng rời xa cao nguyên , bỏ lại nơi đây giảng đường mà đúng nghĩa với lòng tôi ,thật là hoang vắng :
-Sao nhìn anh lâu thế ? Ðã quên rồi sao ?
Tôi lắc đầu , vừa lúc một giọt nước mắt trong veo nhỏ xuống bàn tay :
-Thời gian ngần ấy năm mà anh cũng có thay đổi bao nhiêu đâu. . .
Ðoàn bước vào , tiếng giày nghiến những viên sỏi trên khuôn viên đầy hoa trước nhà . Tôi lặng lẽ đi bên cạnh , bức rèm được vén lên trên cánh cửa vẫn thường hay buông kín , đón lấy ánh nắng vàng hoe sắp cuối ngày :
-Bây giờ em sống ra sao ? Gia đình ta có gì thay đổi ?
-Con bé út ngày xưa hay vòi quà anh , nay đã tốt nghiệp đại học . Những người khác đã có gia đình riêng. . .
-Còn Quỳnh ?
Tôi thay lời trách cứ :
-Khi chưa biết rõ nguyên nhân tan vỡ trong cuộc đời của mình , thì em chưa thể thay đổi được. . .
-Vậy có nghĩa là Quỳnh vẫn. . .
Tôi cố thật thản nhiên tiếp lời Ðoàn :
-Cũng có thể xưa kia em đã lạc đường và bây giờ vẫn chưa tìm được hướng đi
Hoàng hôn se lạnh , tách trà bốc khói thơm ngan ngát trên tay Ðoàn , chàng lặng im, tôi nhìn thấy đuôi mắt của Ðoàn đã có những lằn nhăn của tuổi tác :
-Còn anh … chị ấy đâu rồi ?
Chàng cười nhẹ khoe chiếc răng khểnh , ngập ngừng :
-Biết nói thế nào nhỉ ?anh và cô ấy không còn sống với nhau mấy năm rồi.
Tôi bất ngờ trước điều vừa nghe thấy , đầu óc tôi chợt trống rỗng , không nghĩ ra điều gì . Một cái vòng lẫn quẫn . Tại sao ngày xưa Ðoàn bỏ đi không một lời . Rồi bây giờ trở lại thì cũng vừa từ giã một người ?
Tôi kéo cao cổ áo , những ngón tay cô đơn lùa vào mớ tóc dài . Sương mù là đà ngoài cửa kính , Ðoàn khẽ khàng :
-Một chút nông nổi có khi người ta phải trả giá bằng cả cuộc đời !
Ngón tay Ðoàn run run mồi thuốc , làn khói như ảo ảnh loang ra :
-Nếu . . .nếu ngày xưa chuyện của mình anh nghĩ sâu hơn
Một tiếng vỡ nào đó khô khan trong lòng , tôi nhún vai :
-Nếu là em , em sẽ lấy sự vấp ngã để nhắc mình thận trọng hơn chứ không bao giờ hối tiếc và quay lại để bắt đầu một câu chuyện đã kết thúc
-Ðã nhiều lần anh cố tìm dịp để trở về đây , ít nhất là để nghe em trách hờn anh
Tôi nhìn Ðoàn như nhìn một khối vô nghĩa . Bây giờ trong tôi chỉ còn một thắc mắc , lý do nào đã gây nên sự gảy đổ của mối tình mà ngày xưa tôi vẫn cho là rất đẹp, và cho đến hôm nay vẫn không ai có thể biết được , ngoài Ðoàn :
-Còn em cũng mong gặp lại anh , nhưng không phải để trách hờn , mà để nghe anh giải thích tại sao ngày xưa anh lìa xa nơi này. ?
-Nếu nói rõ ra , em đừng cho là anh cố ý phân trần , thật sự thì do gia đình anh. . .muốn vậy!
-Anh định nói rằng anh phải chấp nhận những chuyện ngoài ý muốn ?
Ðoàn bối rối :
-Không phải vậy. . .ồ. . .có thể lúc ấy anh vì bồng bột và anh nghĩ mọi chuyện rồi sẽ tốt đẹp thôi , nhưng anh và cô ấy không hợp nhau . Những mâu thuẫn thường xuyên xảy ra và sự nông nổi của anh đã kết thúc như thế
Tôi thở dài ngao ngán:
-Dẫu sao người phụ nữ kia cũng thiệt thòi hơn anh.
-Những ngày sau đó đối với anh là niềm hối tiếc vô hạn , anh nghĩ đến em , giá như ngày xưa em giữ anh. . .
Tôi sững sờ giây lâu và nỗi thất vọng về Ðoàn dấy lên trong tôi . Một kỷ niệm mà tôi yêu quí giữ gìn trong suốt mười năm dài vụt tan vỡ :
-Anh thật là một ngưới ích kỷ , anh quá yêu bản thân mình và anh cho rằng tất cả mọi người phải. . .
-Ðừng nghĩ về anh như thế , em không cho anh một cơ hội để anh chuộc lại lỗi lầm của anh sao ?
-Có những việc em vẫn muốn bắt đầu dù rất muộn , nhưng chuyện của mình thì không thể . Em chỉ muốn biết một sự thật chứ không hề có ý định níu kéo . . .
Ðoàn thảng thốt :
-Quỳnh !
-Em đã bị loại ra khỏi cuộc đua trong tình cảm của anh , có nghĩa là em đã thất bại, nhưng em không hối tiếc ,bởi từ lâu em đã và vẫn sống trung thực với lòng mình , em không quen lọc lừa , cân đo trong tình cảm . Em rất tôn trọng tình yêu của em và em không muốn nó bị xúc phạm .
-Em không còn muốn em là một người bạn , một người chia sẻ niềm vui , nỗi buồn của anh nữa rồi sao ?
Tôi tưởng như người ngồi trước mặt tôi không phải là một người đã làm tôi một thời có thể quên đi niềm tin của cuộc đời :
-Ngày xưa em đã từng mong như thế , nhưng ngày xưa đã hoàn toàn không giống hôm nay . Vai trò của em , anh đã phủ nhận , đã hất hủi . Chúng ta chẳng nên trách nhau . Anh cứ hãy đi theo con đường của anh và dĩ nhiên nó đã không còn có em từ lâu . . .
-Thật sự chúng ta không còn gì để nói với nhau nữa sao Quỳnh ?
Tôi lắc đầu , một hình ảnh quá đẹp vừa vỡ nát trong tôi . Tiếng chân Ðoàn rời xa. Một đóa hoa vừa rũ úa trong vườn . Giàn hoa tím càng làm cho hoàng hôn sẫm lại . Tôi nhìn qua cửa kính , một cánh chim lẻ loi vừa vụt qua tầm mắt .
Thật sự mối tình đã xa cách hơn mười năm , tôi ngỡ đã tuyệt vọng, chết đi vì nó , nhưng khi gặp lại thì thực tế lại làm thay đổi . Bây giờ thì tôi hiểu rằng , tất cả những gì thường trở nên đẹp đẻ chỉ vì người ta chỉ nhìn một góc cạnh mà tôn vinh nó và mong mỏi một lần gặp lại , có khi chỉ để thất vọng vì lần gặp gỡ đó mà thôi .-
ở một lúc nào đó , con người viết rất về lòng minh. va điều đó không phải bâygiờ tôi mới nghĩ tới , chẳng qua cuộc sống quá nhiều lo âu và bậnrôn, đôi khi muốn cầm bút viết nhưng thây mệt mỏi quá lại thôi.
và bắtđầu bằng một câu chuyện tình. ma theo tôi thì mối tinh nay chả rõ là mội tình thứ mấy [tình thật hay tình giả]
trươc năm 60, hồi hộc trung học đệ nhất cấp và đệ nhị cấp , tôi có thân với một người , người bạn học này mang họ Phan,
học thi cùng thường thương nhưng làm thơ thi quá hay,
nhà của người bạn học này , thì chị cả cũng tên là T, anh tiếp theo cũng vần T , anh thứ ba chị thứ tư cũng vần T. người bạn này cũng vần T luôn . ở một tỉnh lẻ mà làm thơ đăng nàhậtbaó như T thì cũng khá hãnh diện với bạn bè và nhất là gái. thề rồi có một lúc nào đó T. nói với tôi :
-mình còn một đưa em gái nữa , cũng tên là T, hiện đang học ở Gialong [ mai sau sẽ gả nó cho bạn ? bạn nghĩ sao?
Tôi thì nghĩ không xa lắm . ừ tôi với bạn là bạn [vừa bạn học vừa là bận vănchương, tôi làm em rể của bạn cũng được.
rồi mọi chuyện cũng kể như nói nghe chơi rồi bỏ. anh thứ ba của T đang học cánsự ytế thi phát điên rồii về nhà ngày ngày đi xe đạp lang thang ở phố nhìn sau dó chị thứ tư cung tên T, năm học đệ tứ thì chị phát điên [ sau đó thì người bạn cùng lớp vơi tôi cũng phát điên nốt.nhưng mãi đến năm 64 lận
sau đó thời tôi đi lính vào năm 1962, thời kỳ này cứ mỗi thứ bẩy chúa nhật tôi đi phép và thường hay ghé lại nhà anh hai cũng tên T. ở đây gặp cô em thứ năm cũng tên T,
.
hôm tôi tới trường Gia Long hỏi thăm cô em cvủa T va hoi địachỉ nhà ở , tôi gặp cô em thứ 5 , dáng người nhỏønhẳn thanh thoát nhìn có vẻ thân quen lắm, nhưng có một điều là mỗi lần đến nhà anh thứ Hai thăm anh chị cùng các cháu và thăm cô em thứ 5 thì lại gặp ngay chàng P. người này là bạn cùng lớp với tôi và với T,5 . qua cung cách nói chuyện thì anh chàng p này với T 6 rất thân thiết vì dù sao cũng người cùng xứ,
thế là tôi từ từ xa , không đến nữa. rồi thời gian ở quân trường cũng hết và tôi được đổi về đơnvị ở mãi vùng 2. banmêthuột.
Tôi có tới thăm anh chị T và T6 thì không thây P.đên ben hỏi T6 :
- sao không thấy Phương đến chơi?
thì được trả lời là lâu lắm rôi không thấy đến nữa?
sau đó thì được biết nàng t6 thi đậu vào cánsự bưudiện , và sắp nhập học.rồi chúng tôi chia tay.
thờigian nàng học cánsự và tôi ở banmêthuột thì cũng thỉnhthoảng thư thăm hỏi , bàn chuyện vuvơ về tươnglai , nàng thư cho tôi biết là ngày nanøg ra trường , và rất mong tôi nghỉ phép về chơi.
rồi chuyện đó cũng phải đến , nàng cầm tay tôi và nói rất cảmđộng.:
- Anh nghĩ sao? em tính muốn về quê nhà cho gần mẹ gần anh em , nhưng nếu anh nghĩ là muốn lập giađình với em thì em sẽ đổi đi nơi mà anh đang làm việc.
tôi hơi nhói trong tim một cái và trả lời :
- em à? trong giđinh em thi anh ba đã điên rồi , tiếp theo là chị thứ tư điên nữa , còn anh thứ năm bây giờ vừa mơi bớt điâên , giồng họ nhà em [có máu điên] không biết bao lâu sẽ tới phiền em? anh một đời làm thơ viết văn [làm cáchmạng] anh không thể hìnhdung được tương lai giađình mình sẽ như thế nào? mot khi anh bi đi tu . em nổi cơn điên .và những đứa con của chúng ta sẽ ra sao?
Bàn tay nàng đang cầm tay tôi từ từ buông ra , và chúng tôi đi với nhau về nhà , sau đó tôi về đơnvị , còn nàng thì ra ngoài Trung làm Bưuđiện.đầu năm 1972 tôi đổi ra quynhơn làm côngchức tiện thể về thăm nhà. ông anh thứ năm là bạn tôi thì lúc đó đã khỏi bệnh va đi dậy học [trông nom thưviện nhà trường,]
nàng đã có chồng và có một con hai tuổi và đang có bầu [gần ngày sanh]tôi ở chơi khoảng một tuầøn và về lại chốn làm việc ở quynhơn.
sau đó thì mùa hè đỏ lửa với đạilộ kinhhòang. tôi được tin là T5 chết trên trên chuyến xe gMC trên đường ditản vào đànẵng . còn T6 thì chết [không rõ người chồng và các con ra saỏ]
cái tỉnh nho nhỏ địa đầu giớituyến sao mà lắm đauthuơng. cái con đường mà ngày xưa tơi với t 5 hay đi xe đạp với nhau từ thànhphố quảngtrị về tới làng đaođậu rẽ về bên phải khoảng 100 m thì đến nhà t5 , nhà ngói cũ và có một cây đào tiên [ngoài bắc gọi là cây roi] thành phố này tôi xa từ năm 1972 đến bây giờ cũng trên 36 năm chẵn , người cũ cũng chả còn ai? mấy người bạn cũ có trở về là trở về nhà quê chứ thànhphố quảngtrị bây chừ thi tantanh hết rôi .nhìn từ thànhphố , từ căn nhà cũ có thể nhìn thẳng ra bờ sông/ đường gialong ngày xưa cũ.
thế là thấmthoát một đời người , rồi tôi cũng bỏ chốn đó mà đi y như ngày xưa tôi bỏ đất Bắc để vào qủangtrị . rồi bỏ quảngtrị vào nam . rồi bỏ miền nam qua Mỹø. mỗi lần nhớ lại thì cũng chả biết nhớ ai? nhớ những gì?
Trong đầu còn nhớ lờmờ giolinh khesanh laobao đồnghà . hànhhoa babến linhiên đạodầu trung an . bồbản . bíchlá đông bích la tây.
sinh ra mọi người , trước sau gì thì cũng ngơi nghỉ , cũng về với đất [chẳng qua ke trước ngưiì sau mà thôi.
1
Người ta thường trải lòng ra làm thước đo thời gian, như những con suối thao thức thâu đêm đếm từng chiếc lá rừng trôi ra sông biển. Khác một điều là suối vẫn cứ reo vui một cách bình yên tiển những chiếc thuyền lá lướt sóng tiến ra không gian thênh thang phía trước…Không như con người đêm nằm “thao thức” tính toán đo đạt thời gian trong nỗi xốn xang ngược dòng lá đổ!
. . .
mai ba-mươi
bữa nay hai-chín
ta đếm thời gian
câm nín
ngược dòng!
( . . . Vào "Thao Thức"- Cao Nguyên )
2.
Trong bão giông của qúa khứ đã để lại biết bao vết sẹo cho hiện tại. Và chính những vết đau đó sẽ tạo ra trùng trùng mầm sống mang hạt giống hạnh phúc cho tương lai. Bỡi có ngọt bùi nào mà không chịu lắm nỗi đắng cay. Nhưng điều đáng sợ nhất là làm cách nào đừng để tình yêu thương chân thật không bị nỗi nhớ tầm thường ru ngũ . . .
. . . .
cứ kệ hết, thơ tựa lòng ta ngủ
vết sẹo xưa, để quá khứ lo giùm
từ thuở ý vượt qua mùa háo hức
những lời thương sợ nỗi nhớ ru nhầm!
(Vết Sẹo –C.N)
3.
Muốn cho nỗi nhớ thăng hoa hãy thắp vào tâm thức ta ánh lửa. Thơ gọi người ơi, tỉnh thức đừng say nữa, đừng hẹn hôm nay, đừng chờ ngày mai, đừng dùng dằng cũng đừng hối hả. Tôi, anh và bạn nữa, hãy ủ men thơ vào cần rượu giao lưu, cùng nối tình viễn xứ hơ ấm sơn hà . . .
. . .
chờ mai, chờ mai nữa
dẫu mình đi về đâu
cũng đừng quên ánh lửa
giữa lòng ta đêm sâu
. . .
mình hâm bình rượu cũ
uống hương mật quê nhà
trong sương mù viễn xứ
ta biết ta còn ta!
(Chờ Mai –CN)
4.
Thơ đã theo ta tìm em, như con nai băng rừng đi tìm dòng suối. Dù ông mặt trời đã bao lần thức gọi, Dù chàng tráng sĩ vẫn chưa một lần trở về thăm lại doanh trại Trường Sơn, nhưng núi rừng Cao Nguyên vẫn luôn thức giấc giữa lời thơ dìu dặt ru tình . . .
. . .
thơ ta đó, rừng ơi! ru chút nhé
ta chưa về thăm đất mẹ chiều nay
sợ hàng cây còn long lanh ngấn lệ
ta với rừng sẽ khóc giữa vòng tay!
( Rừng Ơi – CN )
5,
Dù Trường Sơn có thành đường mòn. Dù cây trái có bị phá hoang, con ong không còn hoa tìm ra giọt mật. Dù rừng già có hóa thành sa mạc . . . Dù Sài Gòn mất tên, những con đường bị thay hiệu khác, các cô gái Sài gòn ra phố phải bịt khăn che mặt . . . Thơ Cao Nguyên vẫn từng đêm thao thức để thương nhớ khôn nguôi về những là thành phố, những là rừng núi quê xa . . .
. . .
để mỗi lần gọi lên là nhớ
Sài Gòn - thành phố Mẹ phía bên kia
(bên tuổi trẻ đã buồn chia máu lệ
bên niềm vui chỉ để kể người nghe
vui như lá me bay trong chiều mưa tháng Hạ
có phượng hồng cài mái tóc yêu thương!)
ôi nỗi nhớ viết sao vừa giấy mực
khi tim ta thổn thức nhớ Sài Gòn!
(Thanh Phố Mẹ - CN )
Và Bản làng ơi! Phố Phường ơi! Có nghe . . .
Tây Nguyên ơi! gót hồng, đất đỏ
vội vàng chi đi chẳng giã từ
để bây giờ còn nghe tiếc nhớ
núi rừng xưa in cả bóng người!
( Nỗi Nhớ Khôn Nguôi – CN )
6.
Cám ơn “thao thức” . Cám ơn nhà thơ Cao nguyên đã dệt lên nguồn thơ khúc hát tặng đời. Cám ơn Em ! Tiếng chim Sơn Ca hót không biết mõi . Hát nữa đi em! Hát lên lời ca muôn đời của núi sông Hồng Lạc. Hương Giang ơi! Hồng Hà ơi! Cửu Long ơi! Nắng ấm sắp lên rồi.
. . .
bài thơ này anh viết tặng riêng em
con chim nhỏ vượt bay quên cánh mỏi
mượn tiếng hát ngăn hoàng hôn xuống vội
chờ trăng về gom mộng chở vào đêm!
(Em vẫn hát – CN )
Tháng 6 – 2008
_______________________
Mời đọc thi tập “Thao Thức” tại :
http://caonguyen.net/cn/
Con đường mòn gập ghềnh dưới ánh nắng nhạt phai buổi chiều. Cánh đồng khô tiếp nối dãy núi đồi trùng điệp, nhìn mút tầm mắt đến tận dãy trường sơn. Trước mặt tiền nhà là trăm ngàn núi rừng cằn cỗi trùng điệp khác. Nhà dựa lưng bên sườn núi, là hàng xương sườn bao bọc bởi dãy núi bạt ngàn.
Hai mẹ con, tay xách tay mang, quà bánh đủ thứ, đi về dưới ngôi nhà tranh, ba gian hai chái thấp lè tè, khiêm nhường dựa lưng vào giữa hai ngọn đồi trọc.
Ba má ở gì chỗ đèo heo hút gió, khổ cực quá không biết! Mỗi buổi sáng Hoài cầm chổi quét nhà, quét sân. Nền sân rộng in đều đều từng hàng chổi tre. Sân bóng láng không một cọng rác cọng rơm, chạy dài thẳng tắp. Bên luống vồng cao, đất vãi phân tro tơi mịn, lú nhú vườn cải xanh um, đơm hoa vàng loáng thoáng.
Phía ngoài khuôn viên đất nhà, vỏ phong hóa trên bazan, phù sa ven sông thấp, có trầm tích biển, toàn sỏi đá, đá ong đủ cỡ, đất khô nứt nẻ sần sùi. Không phải khu đất phì nhiêu phù sa mầu mỡ, mà là những hòn đất, ném nhau bể đầu, cuốc lên mẻ lưỡi, gảy cán.
Chao ôi! Thế nhưng, trời không phụ lòng ba đôn hậu, kiên cường, cần mẫn, dù với đặc thù tự nhiên, thời tiết rất khắt nghiệt vào mùa khô, rất khổ sở trong mùa mưa. Hoài công nhận ba là người cần cù nhẫn nại, trung kiên với đất đai ruộng vườn vô song. Suốt ngày ba chăm bón từng li từng tí, cho cây non mọc lên xanh tốt, giữa cảnh hoang vu uá tàn. Ðất cằn khô sau mấy mùa vun xới, nay đãi ngộ người lam lũ, phần nữa ba có kinh nghiệm trồng tỉa, biết lượng tính năm thuận tháng hòa.
Tháng 5 có lúa chiêm, tháng 10 có lúa mùa. Ba tận dụng đất đai trồng thêm khoai, sắn, đậu, bắp, nên bận rộn suốt năm. Trải qua mấy năm đầu lầm than khổ cực, nay ba đã gặt hái kết quả mỹ mãn không ngờ. Nông thôn hò câu ca dao: “Ai ơi bưng bát cơm đầy. Dẽo dai một hột, đắng cay muôn phần”. Rỏ thật vô vàn xúc tích, ý nhị.
Ba má đã già, làm sao cầm vững cái cày cây cuốc, mà gối không chồn chân không mỏi, vun xới từng luống cày, vồng đất, đổi chén cơm chan hoà bụi đỏ, mồ hôi nước mắt. Bao âu lo phiền muộn, lam lũ nhọc nhằn, đắng cay khổ cực, mỗi ngày một chất chồng lên cao, với nỗi buồn đã chín, dưới dấu chân hằn sâu trên mỗi bước đường gian khó.
Giếng nước, cách xa nhà hơn một cây số, gánh nước về, mệt hụt hơi, quảy đôi quai thùng lên vai, Hoài càu nhàu suốt, than thở một mình! Nàng sợ gánh nước, nhưng không gánh, thì ai gánh cho? Không lẽ bắt má gánh? Ngày còn nhỏ tí xíu, Hoài thích quảy quang gánh lên vai, đôi thùng chấm sát đất, Hoài thích thú kéo lê thùng nước mà. Quay lui quay tới, công việc nhà không tên, chẳng lúc nào ngơi tay.
Không ai chia sẻ bớt một phần gánh nặng với mình. Không ai giải quyết tình trạng nan giải. Bởi, mỗi người đều có muôn vàn khốn khó, cay cực, đau buồn, cay đắng riêng. Nơi chốn chó ăn đá gà ăn muối, toàn ruồi muỗi, kiến lửa, rắn, rết, bò cạp núi, to tướng, lỡ dại đạp trúng, nó cắn, nó mỗ, cho một cái, thì khó toàn mạng, có khi bay về âm phủ sớm.
Dẫu sao, nghe mấy chú bác lực điền, khen Hoài xinh đẹp, có ngũ thường: Nhân, lễ, nghĩa, trí, tín, có tứ đức: Công, dung, ngôn, hạnh, và sẽ tiến đến tam tòng: Tại gia tòng phụ, xuất giá tòng phu, phu tử tòng tử; Hai lỗ mũi Hoài khoan khoái nở to. Ít ra mình còn chút sinh khí ở nhà quê... đáng tự hào. Bái phục. Bái phục.
Ở đây, gia đình Hoài sống biệt lập, với thế giới loài người văn minh. Ðứng trên chót đỉnh ngọn đồi trọc sau lưng nhà, nàng nhìn nhà láng giềng trong làn sương xa tít tắp, đất, trời, gần cây cỏ thiên nhiên hơn.
Ba cây tùng chênh lệch nhau về tuổi tác, tầm vóc, thật đáng buồn. Một cây non èo uột mới lớn, giữa đồng khô cỏ cháy. Một cây đã chết nửa thân. Một cây sần sùi già nua, xơ xác, không đếm nỗi tháng năm. Những rễ cái cằn cỗi, khô lông lốc, tróc vỏ, nhô mình lên khỏi mặt đất, thân xù xì, bị bóc từng mảng da khô đét. Xưa kia cây đại trượng phu nầy, hiên ngang oai vệ, đứng trên đỉnh đồi lồng lộng, mặc gió thét mưa gào, nắng táp sương sa. Nay cây tùng bị những vết dao, chém thô vụng, cành cụt chìa chỏi lổn ngổn, lởm chởm, vô duyên nhô ra. Nham nhở quá chừng.
Ba Hoài ra sức nuôi dưỡng, bón phân, tưới nước cho “cha con cây tùng”, may ra chúng có hồi sức chăng! Má nói:
- Ôn điên hay răn, xách chi từng thùng nước, từ dưới leo lên đỉnh đồi, tưới cây tùng, cho khổ cực, mệt rứa!
Ba ngửa mặt lên trời, cười lớn:
- Phải! Ðiên hết. Chỉ có cây tùng, chứng nhân thời đại, là chưa điên mà thôi.
Trên đỉnh đồi nầy, không khí mát rượi êm êm, trong trong như ngọc thạch. Hoài giơ tay ra đón ngàn mây bay qua kẽ cành, về mở hội phương Tây. Nàng ngắm trăng rừng lạnh lẽo, vươn mình lên khỏi dãy trường sơn âm u trước mặt. Ðồi núi ngút ngàn, trùng điệp rừng sim hoa tím buốt giá.
Vĩa hè nườm nượp đón sương, cuồn cuộn bay, ô cửa kính đọng sương mù, thành từng giọt mọng nước, trắng xóa, nhỏ tong tong xuống nền đất hoen màu, tạo thành những lỗ con con, hình chóp cụt. Bầu trời ướt sũng hơi sương, đọng trên cành lá ướt át, dưới ánh mặt trời mệt mỏi, dậy muộn vừa dâng.
Nàng thích ngồi dưới sườn đồi sim, nhìn mây thành giăng mắc, sương chiều phủ kín thung lũng. Xem cá lội nước ngược, xem chim bay biết hướng gió. Hoài có thể đoán, tàn lửa cuối bìa rừng giạt về hướng nào, để lo phòng cháy. Ðôi khi nhìn rồng trắng lấy nước, Hoài biết trời sẽ mưa, thấy rồng đen xuất hiện, thì trời nắng. Mây thành ắt có loạn. Tháng bảy heo may, chuồn chuồn bay có bão, chuồn chuồn bay thấp là mưa, bay cao sẽ nắng, bay vừa là giông.
Ở nhà quê Hoài cần biết tiết hạ chí, con nước dâng ban ngày. Tiết đông chí con nước dâng ban đêm, Hoài lo phụ giúp cha mẹ già, quáng xuyến từ trong ra ngoài, trước khi thiên tai đến. Nhớ năm trước, ở nhà chị Khánh, một việc gì dù cỏn con, Hoài làm vẫn dở ẹc. Nay đã khác.
Còn hai đứa con độc thân, bàn tay thư sinh, quen cầm bút chưa quen cầm cày, anh Thuyền đỡ đần ba mấy công việc nhẹ nhàng, anh thiếu kinh nghiệm mùa màng đồng áng, là điều thất sách. Má làm đủ việc trong nhà, ngoài vườn, ngoài ngõ. Hoài phụ má cơm nước, đầu tắt mặt tối, mệt vã mồ hôi hột.
Khu rừng trên chỏm đồi xa tít ghê rợn xiết bao, đám cháy, tỏa khói mịt mù, đỏ rực ngày đêm. Dân làng tụm năm tụm ba, góc nầy góc nọ, họ chỉ chỏ đụn khói đen sì, như cây nấm khổng lồ. Nào ai biết chiến trận xảy ra ở đâu. Có lẽ ngày mai tim con người ngừng đập, máu huyết không luân lưu trong cơ thể. Bầu trời là biển lửa. Tình trạng ra sao!
Bầu trời vàng cam vang gầm tiếng trái phá. Không có dấu hiệu nào khác, ngoài đôi lúc hiếm hoi, năm ba quân nhân cương nghị, vội vàng, lặng lẽ âm thầm, mệt nhọc, đi tắt ngang qua đồng ruộng khô, quần áo lấm lem bẩn thỉu, thương tật cùng khắp. Ngoài đường cái, đoàn xe GMC, đỗ quân lên ngã Ba Lòng.
Chiến cuộc kề bên nách. Hoài sợ quá. Ngày đêm thấp thỏm âu lo, mỏi mòn run sợ. Vài ba lần cháy rừng, khói lửa ngút trời, kèm theo nhiều tiếng nổ lụp bụp, thật ghê hồn, tàn cây mục, cỏ tranh phựt cháy rất nhanh, hằng triệu cuộn lửa nhấp nháy, tỏa bay theo gió xoáy, cuốn thốc bụi tro mù, trong tro có chất mặn làm Hoài hoa cả mắt, nóng rát, ngứa ngáy khắp người. Thật kinh khủng!
Dân làng thức thâu canh quần quật dập tắt lửa, bằng những dụng cụ thô sơ, nhưng với sức cần lao bền bĩ, họ chịu đựng, kiên cường, nên mọi việc đã yên. Mấy ngày sau, tro đóng thành từng tảng mịn, khi dẫm chân bước lên con đường mòn cũ. Hai bàn chân Hoài nóng như phải bỏng, bụi tro bốc lên, theo từng bước giày, phụt lên cao quá đầu gối, hắt lên mặt, mũi, dính đầy tro.
Lúc thấy ngôi nhà thờ lú ra trên đầu dốc, cây cầu Mỹ Chánh đen đen, càng gần càng lớn. Hoài mừng rỡ đi trên đường nhựa bóng láng, đỡ cảm thấy sợ, hơn băng rừng lội suối vắng lặng. Ðứng trên sân nhà thờ, nhìn về hướng Huế xa bao đồi sim.
Chợ búa một tuần hai lần đi, mua đủ thứ cần dùng, cho người làm nông vai u thịt bắp vạm vỡ ăn. Ngoài ba bữa cơm chính, má lo thêm hai bữa phụ, ăn dặm củ khoai củ sắn, uống ly nước chè xanh nóng, trước khi người nông dân tiếp tục công việc nặng nhọc.
Chợ làng quê, thân quen từng hàng thịt hàng cá. Họ vui vẻ mời chào mỗi khi má con Hoài ghé mua. Họ thật thà đôn hậu, chất phác bán buôn. Không để muối tắm trong sương. Không nhúng rau vào trong nước. Không cột cục sắt vào bàn cân, cho nặng kí, thiệt người mua, lợi người bán.
Ði chợ có chú lực điền đi theo, gánh thức ăn về. Chợ Mỹ Chánh xa tám cây số núi đồi. Ðường đi vắng vẻ điù hiu. Nhiều chỗ cỏ tranh cao lút ngực, Hoài lấy tay vạch tranh giạt ra hai phía, tìm lối đi. Tuy sợ rắn rết, bọ cạp, nhưng biết làm sao? Cánh tay, mặt, mũi, bị cỏ tranh tươi, sắc như dao cau, cắt nát đôi cánh tay, cào xướt rát bỏng, đau xót là thường.
Mỹ Chánh nằm trên quốc lộ 1, nối liền Huế và Quảng Trị, có quốc lộ 9 đi Lào, qua cửa khẩu Lao Bảo, toàn núi đồi trùng điệp, âm u, qua khu Khe Sanh, Ða Krông, sát biên giới là hai tỉnh Salavan, Savankhet, (mà tự thuở thanh bình, hồi còn bé, có mấy lần, ba đã dẫn Hoài qua đó, để ba trị bệnh nan y cho Vương Quốc bạn) nối trục đường bộ xuyên Á.
Sông Thu Rơi quanh co huyền nhiệm lững lờ, xuôi về Phá Tam Giang lồng lộng gió. Hoài vội vàng kéo thân áo lạnh che kín ngực, cho khỏi gió lùa, cúi cong người bước nhanh, đôi chân luống cuống, bước đi khó khăn, gió xoáy tít giật vạt áo dài bay phần phật, dưới mặt trời hạ chí, nung rát đôi má cháy nắng, đầy chịu đựng, dưới nắng vàng tươi và hàng phượng đua nở.
Thỉnh thoảng có chiếc xe đò, xe GMC vút qua, nghe một tiếng vù, khiến nàng giật thót mình, tâm trí trở về hiện tại. Cứ ngỡ mình ở tít tọt trong rừng, Hoài đi thênh thang giữa lòng quốc lộ, có ngày tan xác. Chứ chẳng chơi.
_ * _
Cùng gợi lại cho nhau nghe những trò chơi thuở trước lúc còn ngồi trên băng ghế trường Nữ Tiểu học quê nhà. Thùng !Thùng !Thùng ! Tiếng trống vừa điểm vang, được lệnh thầy cô, như đàn vỡ tổ bay ra khỏi lớp, những lúc nghỉ nầy quả là một lối mở nút chai, giải tỏa sinh lực bị dồn ép trong giờ học vừa quạVới óc tưởng tượng phong phú, qua kinh nghiệm của thế hệ trước, bao trò chơi được bày ra nhiều cách, dụng cụ khác nhau, cá nhân tập thể và nhất là tùy theo thời tiết, trong hành lang trước lớp hoặc ngoài sân. Nước ta vốn nông nghiệp, tất nhiên trò chơi nhầm thích ứng với tập tục thói quen, vì từ công tác đồng áng chăn nuôi đến nội trợ, phụ nữ Việt luôn đều góp phần không nhỏ nên việc giải trí cho phái nữ cũng được phân định quan tâm. Trò chơi nào cũng có quy luật riêng và thường khởi đầu bằng cuộc thi xếp hạng. Khán giả không được « xía » vào, cổ vũ phê bình.
Trước hết, trò chơi thuần túy nữ sinh, luôn luôn ngồi « chồm hỗm » nầy là đánh búng tương đương lối chơi bắn đạn bắn kè của nam sinh thay vì hòn bi viên đạn cục kè, dùng toàn hột me khô. Ðây cũng là lối tập bắn, luyện nhắm chính xác, khéo tay. Có hai lối chơi « búng chỉ », hột me đầu tiên do đối thủ chỉ định, và « búng gạch », dùng ngón tay gạch giữa từng cặp hai hột me cấm không được chạm vào hột nào hết.
Cuộc thi mở màn là mỗi « lực sĩ » để tất cả hột me vào lòng bàn tay, vừa « chưởng lực » vừa hất lên vừa lật úp bàn tay cho tất cả hột me rơi trên mu bàn tay, rồi lại hất lên cho hạt rơi trở lại vào lòng bàn tay. Nếu không hột nào rơi ra ngoài xuống đất gọi là ‘trụm’, việc xếp hạng trước sau là do số hạt rơi ra nhiều ít.
Cách búng thường phải dùng hai ngón tay cái và trỏ chụm vào nhau, ngón cái búng ngang, ngó trỏ búng dọc. Khi búng, cổ tay bắt buộc phải sát đất, nếu di chuyển gọi là ‘búng hất’ bị phạt, nhường phiên cho người khác.
Thật không dễ đâu vì luôn luôn phải ngồi chồm hỗm, dạng chân, xoay qua trở lại, nhắm thật trúng đích, phát pháo đúng mục tiêu mới thắng.Trò chơi nầy thường chơi trong hành lang hơn ngoài sân và có thể chỉ có hai hoặc nhiều người. Thú vị nhất là cuối năm, bạn bè hùn nhau hột me nhờ mẹ nấu chè hột me với nếp nước dừa thơm béo ngọt làm sao !
Có dịp nhìn vào cập của nữ sinh dầy cộm, bạn khám phá không phải chỉ có sách vở bên trong mà còn có cả kho tàng giải trí nào giây, banh, hột, đũa, gia tài đầu tiên của tuổi học trò. Môn tiếp đây sử dụng cả toàn thân lúc ngồi khi đứng, đánh đũa hay đánh tên với mười chiếc đũa tre và một trái banh. Thi xếp hạng là quay dưới đất ba chiếc đũa thành hình tam giác đủ to để có thể đặt đầu chiếc đũa vào trong.
Ðặc điểm là trước khi thực hành mỗi giai đoạn bắt buộc phải « chuyền » tức là tung banh lên cao rồi dùng hai tay xoay vòng bó đũa, tùy theo giao ước ban đầu, một hay nhiều vòng, cuối cùng tay nầy nắm bó đũa tay kia hứng bắt trái banh. Bước nào cũng do sự kết hợp giữa tung hứng banh và xoay vòng bó tên một cách nhịp nhàng chính xác.
Phần mở màn khởi đầu tuần tự lưa từng chiếc một, rồi hai cho đến mười. Kế đó là ‘nụm’, một tay nắm giữa bó đũa, tay kia chạm luân phiên vào hai đầu bao nhiêu lần theo qui định. Rồi đến ‘nẻ’, dùng một đầu bó đũa đập xuống đất, rồi quay sang đầu kia gây tiếng vang.
Trò chơi nầy đòi hỏi mắt phải tinh để theo dõi banh, ước lượng cao thấp, độ lệch. Còn phải tùy theo hướng gió đất ẩm hay khô để tung banh theo ý. Tay không được ướt ảnh hưởng đến banh tên.Cử động nhịp nhàng, dễ dàng, dẻo dai xoay trở, linh động đứng lên ngồi xuống, chăm chú không phút lãng xao. Ðây cũng thể hiện được nét chính các động tác đồng áng như bó mạ, đập lúa, sàng sải gạo, cấy trồng,…truyền thống của dân mình.
« Nhảy giây » là trò chơi ngoài trời mà hầu hết nữ sinh thích dự. Có lẽ đây là trò chơi phổ biến nhất, nước nào cũng biết tuy căn bản vẫn giống nhau nhưng kỹ thuật nhảy thật thiên biến vạn hóa, lối luyện toàn thân càng ngày càng đòi hỏi nhiều sức lực hơn.
Dụng cụ căn bản chỉ cần một sợi giây sử dụng cho cá nhân hay phe nhóm tập thể, bằng nhiều thế xuôi, ngược, tréo trước sau. Hai tay nắm hai đầu giây, quay giây qua đầu, nhảy lên cho giây luồn dưới chân, nếu đạp lên dây là thua. Khởi sự quay vòng trước mặt là xuôi, sau lưng là ngược. Hai tay tréo lại gấp dây thành vòng nhảy qua cũng đòi hỏi lắm công phu. Vận tốc cũng đáng kể, càng nhanh càng nhiều vòng nhiều điểm. Có thể dùng một sợi dây cho nhiều người tham dự, chia phe tiếp sức, tinh thần đồng đội được nâng caọDây do hai người phe khác quay. Cơ bản như trên và tùy thuộc vào người tham dự đồng ý hay sửa đổi tùy thích.
Nhảy giây đúng là môn chơi biến chuyển nhất, muôn phương nghìn cách thay dạng đổi hình. Có dịp nhìn các cuộc biểu diễn hay thi đua quốc tế, nhảy dây quả thật không còn là một môn thể thao giải trí thông thường mà xứng danh là một nghệ thuật, kỷ thuật toàn diện, một thế võ tuyệt luân.
« Mình ơi tôi gọi là nhà,
Nhà ơi tôi gọi mình là nhà tôi. »
Chữ « nhà tôi » được dân ta thường thường dùng trong việc vợ chồng lịch sự gọi nhau lúc giao tiếp với khách, nhập thể chủ với nhà đủ chứng tỏ hoài bão của người Việt « sống có nhà, chết có mồ ». Do đó cũng ảnh hưởng đến việc giáo dục con em.Các bạn đừng tưởng xứ mình nghèo chỉ có nhà tranh vách đất, trò chơi « đánh nhà » thể hiện rõ nhất nét cao sang. Từ mới học lớp a b c khoanh đã tập tành học đòi xem đất cất nhà tối tân đủ loại.
Trước hết, vẽ hình nhà xuống đất theo mẫu sơ đồ kiến trúc đã được chuẩn y : nhà trệt với ba ô, nhà lầu bảy ô, nhà nóc bằng nhiều tầng cao, building tám ô, nhà nóc chùa vẽ hình xoắn ốc, nhiều ô tùy hứng.
Cách chơi mỗi người đều có một ‘đồng mạng’ bằng gạch hoặc đồng tiền để ném vào ô qui định. Nhảy một chân gọi là ‘cò ’, đặt một lượt hai chân vào hai ô qui định là ‘chập’, ‘hất’ là vừa cò vừa dùng bàn chân tạt ngang đồng mạng sang ô khác, ‘xủi’ là đẩy thẳng lên ô trên. Cán mức là ra, thay phiên người khác. Khi nào thực hiện đúng các bước đi, sẽ được cất lần lượt một đến nhiều nhà, trái lại nếu không cẩn thận đề phòng đi sai nước, nhà bị cháy tiêu.
Ðây là lối luyện thăng bằng, trầm tĩnh, bền chí hữu hiệu nhất dù không đòi hỏi nhiều sức hay căng thẳng như nhảy giây. Các bạn gái quen chơi thì tất biết, trò chơi nào cũng lắm công phu. Ngay cả « con cò bay lả bay la », khi đậu trên một chân thì vững chứ chỉ có cò què mới ‘cò rò’ một chân thôi.
Khi cò, một chân làm trục, chân kia gập lại, có mỏi nhờ tay vịn dùm cũng chẳng dám vịn dùm. Hai cánh tay không dùng làm cánh quạt, chỉ làm « gạt đờ co » hỗ trợ thân mình thoát hẳn sức hút của địa cầu trong chốc lát tung lên giáng xuống. Phải dùng cả nội lực thâm hậu dồn xuống bàn chân làm chuẩn, giữ trọng tâm cho vững không khéo ngả nghiêng luýnh quýnh chân co chạm đất, uổng toi công. Thất bại của mình còn có thể là đòn bẩy gây thắng cuộc cho đối phương.
Tuy nhiên đề cập đến học trò là liên tưởng ngay đến hoa phượng, miền Nam xưa kia còn gọi là cây điệp. Hoa phượng đẹp đỏ như xác pháo, chỉ nở vào mùa hè báo hiệu múa thi, nghỉ hè cuối năm học. Còn đối với nữ sinh thật có nhiều công dụng tạo trò chơi.
Tai hoa dáng dấp chiếc thuyền con dược vò nhẹ thành bong bóng nhỏ, rình bạn nào không để ý đập bóng lên trán, nổ tét gây tiếng vang. Bạn giật mình, hết hồn la hoảng, thủ phạm thích thú cười rũ rượi. Rồi một màn rượt nhau, la chí chóe đùa nhau đập bóng phượng ‘trả thù’ vui nhộn hả hê !
Cánh hoa ăn dòn dòn chua chua ngòn ngọt, khá mỏng manh trùm lên một bàn tay khoanh tròn hổng trên kín dưới như chiếc trống chầu nhằm kề tai bạn, tay kia đập nổ bốp. Cánh hoa vỡ tung như xác pháo vu qui. Không nổ bể là pháo lép, ắt là bị « chọc quê » trở lại.
Nhụy hoa hình nốt nhạc, cọng đỏ nhụy vàng. Trò chơi ‘đá gà’ phỏ biến nhất vào mùa hoa phượng nở rộ, dùng hai nhụy hoa tượng trưng hai con gà, khều móc nhau, bên nào đứt đầu thua cuộc. Thấy thế mà không dễ đâu, đối thủ phải biết chọn cách ngồi thích hợp, ngồi bệt hay hồm chỗm, ước lượng tình trạng gà địch, lập thế lừa giật, chọn nhụy hoa tươi như cựa bén của gà nòi. Rồi như trong mọi chiến cuộc, xáp lá cà, mất mát không thể tránh, thắng bại định ngôi phân thứ nhất thời thôi. Trong phút giây nháy mắt, mọi bất ngờ xảy ra thật bất lường đoán trước phòng ngừa !
Tóm lại đây là những trò chơi mà nữ sinh ngày xưa thường bày ra chơi nhất. Không thuộc môn học thể thao bắt buộc mà đúng là phương cách dọ dẫm, hướng dẫn, phát huy khả năng tiềm lực cá tính có khuynh hướng giáo dục theo truyền thống nước nhà. Ðó cũng là lối giải tỏa, xả hơi thỏa mãn tính hiếu động của tuổi trẻ, xả « xu báp » sau giờ học căng thẳng « bất ly cục kịch », ít nhúc nhích, kỷ luật khắt khe của nền giáo dục Việt nam nhất là thời Pháp thuộc. Nhưng rồi, sĩ số càng gia tăng, giờ học tùy hoàn cảnh đất nước bị rút ngắn, trường sở không còn sân chơi thích hợp, trò chơi biến dạng dần dần.
Tất nhiên môn chơi môn nào vẫn cần phải thích nghi với hoàn cảnh hiện tại của xã hội, chuyển tiếp, hội nhập vào trào lưu tiến hóa văn minh. Và trò chơi dù « vang bóng một thời » vẫn là kích thích tố khai nguyên, phát huy mầm hoạt động, năng lực tiềm tàng, khơi nguồn tài năng, phản ảnh khía cạnh bản tính tâm tư của từng thế hệ, kỷ niệm gây mơ xây mộng đẹp nhất của tuổi học trò vô tư trong trắng hồn nhiên.
Tôi tên là Hà Tịnh Như. Có lẽ lúc có mang tôi, mẹ tôi mong một đưá con gái. Hay lúc đó, cuộc đời mẹ tôi nhiều sóng gió, trôi nổi đến độ bà đặt tên tôi như vậy để mong cuộc đời mình được thanh tịnh, bình yên.
Mẹ tôi không đẹp nhưng trong những tấm hình còn xót lại tôi giữ được, bao giờ trong hình bà cũng có cái nhìn rất là tự tin với đôi môi luôn cười mĩm, nhìn rất xa về phía trước.
Mẹ tôi là nhà thơ tài tử, những bài thơ bà viết được bà ngoại tôi còn giữ đến giờ đưa cho tôi đọc. Trong đó bao giờ tôi cũng đọc thấy một hoài vọng cho một hạnh phúc vĩnh cữu, một mơ ước yêu và được thương yêu cho đến tận cùng.
Tôi không may, mất mẹ khi mới hai tháng tuổi. Tôi cũng chẳng hề biết chính xác cha tôi là ai.
Bác Hoan, mà bà ngoại vẫn nói là vị hôn phu chính thức của mẹ tôi xưa kia vẫn lui tới chăm sóc cho tôi. Ông sống một mình, xem tôi như con. Tôi từ nhỏ quen với cô độc, chỉ xem ông như người quen, một người quen rất đáng tin cậy, vì tôi biết, ông không phải là cha tôi. Sau ngày mẹ tôi mất, ông ở vậy, có khi là quá nhớ và hận mẹ tôi chăng?
Tôi chưa bao giờ hỏi về mẹ tôi với ông.
Tôi không muốn làm ông buồn, nhưng cuộc hành trình trở về dĩ vãng, với tôi ... là nguồn sống tôi đang có trong lúc này.
Tôi đứng trước cổng trường Trung Học Sư Phạm số 53 Nguyễn Du Q 1 như địa chỉ đã ghi của bao nhiêu lá thư mẹ tôi nhận từ người đàn ông đã từng yêu mẹ tôi say đắm.
Ông tên Hưng là người quản thủ thư viện của trường từ bao lâu nay. Trước khi về nước, tôi đã lục kiếm số phone để gọi về trường và được biết ông vẫn còn làm tại đây. Dường như có điều gì đó thiêng liêng lắm ở ngôi trường này giữa mẹ tôi và ông. Hai người không cùng học ở đó, nhưng trước khi xa nhau, đây là điểm hẹn gặp của họ chăng ...mà trong lá thư nào họ cũng nhắc đến cho tôi cái hình ảnh thật rõ về ngôi trường này đến không ngờ khi nó đang hiển hiện trước mặt.
Chào bác, cho con hỏi có bác Hưng ở đây không?
Người dàn ông cao ráo, tóc đã điểm bạc, hạ đôi kiếng, đứng dậy, nhìn thẳng vào tôi " Tôi đây , Hưng , cậu kiếm có chuyện chi ? " rồi ông tiếp ..." Cậu trông không phải người ở đây mà nói tiếng Việt rành quá hở "
"Bác khoẻ hông? " Con là Hà Tịnh Như con trai của bà Bích Nga, bác không lạ gì tên mẹ con chứ ? "
Tôi nhận ra một tia nhìn ưu ái từ ông sau câu nói đó của tôi. Một tia nhìn thân thiện nhưng tôi phân biệt được đó không phải là tia nhìn của một người cha với đứa con rơi. Cũng như với bác Hoan, tôi cũng nhận ra sự tin cẩn từ mình với người đàn ông này vô cùng.
p
Ông dìu tôi ra sân, giọng cố ngăn xúc động," Tôi, cậu ra Hồ Con Rùa ngồi, nơi tôi và mẹ cậu hay gặp mỗi chiều. Có lẽ những gì về Bích Nga tôi đã cất vào vùng quá khứ, nay cậu muốn gợi lại, mình ra đó nhé ..."
Tôi về ngôi trường cũ thăm anh
Ngôi trường tôi chưa bao giờ tới
Trong mơ chỉ thấy anh đứng đợi
Dang rộng tay ôm tôi vào lòng.
Anh ơi có phải là chờ mong
Lồng chặt trong bao niềm thương nhớ
Vây kín trong xúc cảm đợi chờ
Giúp ta có được ngày hôm nay
Gặp lần này chẳng tay trong tay
Chỉ có đôi mắt còn trung thực
Tôi nhìn rõ cả những bức rức
Tự đáy lòng anh đó anh ơi
Anh sợ dã bỏ tôi chơi vơi
Không anh, tôi vẫn đứng bên đời
Dù dầm mưa, dãi gió , nắng phơi
Tôi vẫn sống như chưa từng sống
Tôi vẫn sống với bao hy vọng
Có một ngày về đến bên anh
Hay chết đi làm ngọn gió lành
Thổi quanh anh tình yêu dịu mát
Gió có thể thổi anh đến ngạt
Ðể biết tình vẫn thắm trong tôi
Ðể tin tình yêu tôi muôn đời
Mãi bên anh và của anh đó
Trái tim tôi giờ vẫn bỏ ngỏ
Trái tim anh cửa khóa chặt rồi
Nên đôi ta hai ngã chia đôi
Phía trước hai con dường xa thẳm
Về đây tôi đã vượt vạn dặm
Chỉ một ly xa cách trái tim anh
Không sao tôi hiểu rõ ngọn ngành
Một ly cũng là một khoảng cách
Giữa anh và tôi giờ là dấu gạch
Chẳng nối liền cũng chẳng cách xa
Nên tình tôi dù có đậm đà
Anh không hiểu, chẳng bao giờ hiểu
Người yêu tôi thật là không thiếu
Tình cho anh vẫn trọn anh ơi
Yêu là chi, là khổ cả đời
Phải vậy không anh? Người tình cũ?
Tôi đưa bài thơ của mẹ tôi cho ông đọc. Mắt người đàn ông ngấn lệ, môi ông bậm lại dù không chặt, nhưng tôi đủ hiểu ông đang cố ngăn lại những xúc cảm ông mình có. Ðã quá lâu rồi, ít nhất là trước mặt tôi ... ông cố không lộ ra nhiều lắm cho lần đầu tiên gặp gỡ.
Giọng ông run run ... Ông bắt đầu kể ...
Chúng tôi chia tay nhau đêm hôm trước khi mẹ cậu ra đi chính thức. Ngày đó, thật đau lòng, tôi có nói mẹ cậu về nhà tôi sống, cơm cháo có nhau, xin mẹ cậu đừng đi, vì tôi hiểu nếu xa nhau, không biết đến bao giờ mới gặp lại. Dù mẹ cậu hẹn với tôi ba năm sau sẽ về. Tôi sống nhờ người anh trai để đi học thời gian ấy. Nhà chúng tôi là một mái tranh dựng tạm nơi khu đất Văn Thánh. Mẹ cậu từ chối ở lại, tôi không lạ nên đành gạt nước mắt tiễn đi, biết làm sao hơn.
Chúng tôi liên lạc đều lắm trong ba năm đầu, mỗi tuần một lá thư . Tôi lang bạc nay đây mai đó sống nhờ bạn bè, ở đậu nhà từng người một thời gian. Tuy có điều chỗ làm này, dù bao sóng gió, bao lần thay đổi, tôi vẫn không rời xa, vì đây là nơi duy nhất tôi nghĩ sẽ được gặp lại mẹ cậu, dù chỉ qua thư từ.
Một thời gian sau đó, tôi và mẹ cậu không liên lạc, cũng do xa mặt cách lòng thôi, chứ tôi hiểu mẹ cậu yêu thương tôi lắm. Thời gian này , tôi buồn, uống rượu, rồi có người khác, có lẽ mẹ cậu cảm được.
Mẹ cậu khi viết lại thư cho tôi thì tôi sắp đám cưới với vợ tôi bây giờ. Tuy vậy tôi vẫn mong mẹ cậu về cho tôi gặp lại, mọi cái dều có thể thay đổi, nhưng tự ái, mẹ cậu tự ái cao lắm, chửi tôi và thề không bao giờ gặp lại tôi nữa
Tôi biết mình lầm lẫn, nhưng mẹ cậu không về nữa, thì làm sao tôi có lý do hoãn lại đám cưới. Tôi cũng mang ơn vợ tôi, người đã cho tôi sống lại những ngày có ý nghĩa, lôi tôi ra khỏi cuộc sống vô vọng trong những cơn say.
Một ngày mẹ cậu gọi điện cho tôi, báo ngày giờ đến của chuyến bay về lại. Tôi cùng một người bạn ra phi trường chờ đến gần sáng mới về chẳng thấy bóng mẹ cậu đâu . Sau đó thì được mẹ cậu báo, phi trường thành phố ngày mẹ cậu đi đóng băng, máy bay không bay ra khỏi được nên mẹ cậu không kịp đến nơi máy bay chuyển tiếp để về đúng chuyến.
Sau đó ba ngày, mẹ cậu và tôi gặp nhau tại trường này. Mẹ cậu cho tôi chỉ có một buổi sáng, lạnh lùng và chỉ muốn lấy lại những kỷ vật hồi còn bé tôi giữ dùm mà thôi.
Tôi không còn nghe gì từ mẹ cậu từ ngày ấy.
Sau này qua người bạn chung, tôi mới biết chuyện mẹ cậu bị băng huyết và đã mất sau hai tháng sanh cậu.
Ba cậu có về cùng với cậu không?
Tôi ngơ ngẩn nghe tiếng ông Hưng ngừng lại .
Tôi nghe mình trả lời " Không ! " Trong tôi chữ không tôi trả lời cho chính tôi và cho bác Hưng; bác Hưng không phải là ba tôi, không tôi không có ba ... không .... mẹ tôi tại sao lại phải chịu đánh mất người mình thương yêu nhất khi bà vẫn còn cơ hội.
Có lẽ mọi việc như vẫn còn rất mới trong ông Hưng như ngày hôm qua hay sao mà gặp tôi, những lời nói của ông dù vội vàng, nhưng rất rõ về những điều đã xảy ra. Ðiều nữa là dù ông nói ông đã cất hết vào vùng dĩ vãng, nhưng
" Tôi còn nhiều thư của mẹ cậu ngay hộc bàn trong sở, cậu cất dùm tôi nhé. Sau này tôi già chết đi, tôi không muốn ai giữ những kỷ niệm ấy của chúng tôi ... "
Tôi trầm ngâm, lẳng lặng bước theo chân ông về lại trường.
Tôi bỗng nhớ mẹ vô cùng, thương mẹ và chính trong lúc này tôi nhận ra nữa cuộc hành trình này tôi làm là vì bà.
Tay tôi run run cầm lấy tất cả những kỷ vật của mẹ tôi từ ông, mẹ tôi còn một bài thơ nữa viết về ông, tôi nhận ra vì vẫn là hình ảnh tại ngôi trường này.
Tôi đưa cho ông mạnh dạn như có cái gì đó đổi trao. Tôi hy vọng bài thơ này trong lòng ông còn quý hơn tất cả những gì ông đã trao cho tôi .
Ta về giữa vùng trời xanh, nắng ấm
Chim hót vui, gió mát thổi vờn quanh
Lưu luyến chi quãng đời không ngọt lành
Anh đứng đó, nhưng sao mà xa quá
Khi tạm biệt, dù không là gỗ dá
Nước mắt đâu sao buồn chẳng còn rơi
Ta mất anh như mất nửa cuộc đời
Nửa còn lại cũng không còn nắm lấy
Thế là hết đời còn gì nữa vậy
Những cuộc vui, suốt sáng, với thâu đêm
Những vòng tay, dù xao xuyến , êm đềm
Sao quên được, vòng tay anh ngày ấy.
Tôi đi giữa thành phố nơi mẹ tôi từng có bao nhiêu kỷ niệm, ôm ấp một hạnh phúc trọn vẹn, nhất là ước mơ về một mái ấm gia đình nho nhỏ, nơi văn thơ là cái hồn duy nhất mẹ tôi tin sẽ truyền lại dược cho con cái của mình.
Bà ngoại tôi kể trước kia mẹ tôi có sinh hoạt tại Câu Lạc Bộ Văn Thơ của Nhà Văn Hóa Q 1. Ðó cũng là nơi gặp gỡ những người sáng tác trẻ, được rèn và được huấn luyện trong các trại sáng tác họ tổ chức hàng tháng. Qua đó họ mong duy trì lại được những nét chấm phá của lịch sử xã hội mà các tác giả trẻ này ghi lại được qua ngòi bút của mình. Nghe đâu mẹ tôi đã từng là thành viên tích cực lắm của CLB này, nhưng sau đó bà đã bỏ và không buồn viết thêm chữ nào một thời gian dài cho tới ngày ra đi luôn.
Tôi lần mò hỏi thăm để tới dược nơi sinh hoạt của CLB ấy. Lúc tôi đến, vài người trong phòng đang trang hoàng cho đêm ra mắt tập thơ Tình sau trại sáng tác hè năm đó. Một người đàn ông tóc đã điểm sương thấy tôi lớ ngớ lại hỏi " Cậu tìm ai ? " " Dạ không chỉ đứng xem bác. Bác sinh hoạt tại CLB này lâu chưa ? " " Khá lâu rồi cậu , có chuyện chi không ? " Bác rành hết những người tham gia từ những ngày đầu không? " " Cũng vài người hay trò chuyện thôi, làm sao nhớ hết " ... Tôi tần ngần, thật mong khi nói tên mẹ mình ra ông này sẽ nhận ra được, nhưng tôi sợ mình thất vọng. Tôi nhìn quanh , " Cậu còn hỏi gì nữa không ? " " Dạ cám ơn Bác "
Ông rút ra từ túi áo tấm card có tên ông
Hoàng Thế Nhân
Chủ nhiệm CLB Thơ Văn
đưa cho tôi trên đó có địa chỉ email và số điện thoại, ông nói thay lời tạm biệt " Cậu chắc là yêu văn thơ lắm, có thời gian liên lạc với tôi, biết thêm chi tiết về CLB nhé "
Tôi cầm tấm card trên tay, quay trở ra, tôi lang thang tiếp trên đường phố Sàigòn, qua các phòng triển lãm tranh ảnh của các họa sĩ trẻ có, tên tuổi có ... ước gì trong cuộc hành trình này tôi đang đi với mẹ tôi ... ước gì ....
Trời Sài gòn hực nắng, nóng và hay mưa. Mưa, mưa đổ cũng bất chợt vô cùng. Mấy ngày ở đây, mỗi lần mưa tôi chạy, chỉ vài phút lại tạnh. Hiện giờ, đám mây mưa đang bay dần đến, tôi thả bộ vưà tới một quán cafe sang trọng có cửa kính nhìn vào thấy hay hay, tôi mở cửa bước vào trong, đợi mời vào bàn rồi thả nhẹ mình xuống ghế.
" Anh đã hay trước, sẽ có, sẽ có một sáng đẹp trời.
Sẽ có một sáng, một sáng không như bao ngày
Ta không còn nồng ân ái, môi nhạt môi, hững hờ, dẫu xa nhau, dẫu xa nhau "
Bài nhạc Pháp chuyển dịch qua lời Việt thành bài Anh Vẫn Biết qua giọng hát điêu luyện của Evis Phương, không hiểu sao làm tôi nhớ đến Bác Hoan, khi vưà nghe đến đoạn cuối
"Anh vẫn biết, vẫn biết, đời anh chỉ yêu mình em, anh vẫn biết ..."
Dù chẳng bao giờ tôi dám hỏi bác về chuyện tình giữa bác Hoan với mẹ tôi, nhưng cứ dựa vào cách đối xử của bác với tôi , tôi tin mẹ tôi rời xa bác vì lý do nào đó rất tế nhị . Còn ông, ông nghiêm nghị thật, nhưng tôi tin ông chấp nhận tất cả những gì mẹ tôi có, mẹ tôi làm, chấp nhận vô điều kiện đến độ mà giờ quanh ông vẫn chỉ là bóng ông, với tôi là người thân ông có duy nhất .
Câu trả lời tôi đang đi tìm vẫn còn ẩn khuất, còn có ai cho tôi hỏi đâu ....
Tôi đành lòng trở về và mong mỏi từ bác Hoan một sự thật, để tôi được biết nguồn cội của mình mà về ... mà hiểu và trân trọng sự có mặt của mình trong cuộc đời chứ không hẳn tôi chỉ là đứa con rơi, là nguyên nhân gãy đổ giữa mẹ tôi và bác Hoan ngày ấy ....
Bác Hoan đi công tác xa chưa về khi tôi về lại Mỹ . Buồn quá, tôi dở cái rương cũ nơi bà ngoại tôi cất những bài thơ mẹ tôi đã từng làm hồi còn trẻ ...
Một câu hỏi vẫn vơ trong lòng tôi là tại sao mẹ tôi đang sinh hoạt trong một môi trường bà ưu ái nhất, một CLB Thơ Văn mà lại bỏ ngang và không viết thêm bài nào từ dạo ấy . Cho đến ngày biết bác Hưng đã có vợ bà viết lại một vài bài thơ cho Bác Hưng mà thôi.
Tôi dở từng trang, ngày viết không rõ, rìa giấy đã hoen ố nhưng những dòng chữ rất rõ ràng bên trong.
Ðể lạc hồn ta tự phút nào
Tuổi xanh một thuở đã hư hao
Ðông đến mà lòng sao ấm quá
Tự nhủ lòng mình. Ta yêu sao ?
Yêu lắm dòng thơ chảy trong lòng
Xua đi ngày buồn, những trống không
Ðầy lại trong ta bao lưu luyến
Chút gì xao động vẫn hằng mong ...
Vui trọn người ơi phút giây này
Tim hòa nhịp đập, tay cầm tay
Mai đây đôi ngã ta chia cách
Xin người nhớ mãi buổi hôm nay
Những bài thơ nối tiếp cho tôi tin rằng, hẳn mẹ tôi đã yêu thầm ai đó trước khi rời bỏ sinh hoạt. Mà ai ? Và ai có thể là người biết được điều đó để tôi hỏi đây ....
Thu vẫn đây mà, mây xám giăng
Ðêm về, trời sáng nửa vầng trăng
Lòng nghe ấm lại và xao xuyến
Tình nghĩa với thơ hay chị Hằng ...
Thơ họa nơi này, tri kỷ ai ?
Vui nay, mai lại thấy u hoài
Buồn vui có phải vì ta nhớ
Phút kỷ niệm nào, đã chợt phai ..
Xin tạ ơn anh một chút tình
Họa dòng thơ lạ với tâm linh
Mỗi từ, mỗi chữ như quyện lấy
Cho em ánh sáng của niềm tin ...
Mẹ tôi yêu thật rồi ... người này hẳn phải biết làm thơ mà mẹ tôi phục lắm.
Trong cuộc đời con người chẳng dễ gì mà từ bỏ những ước mơ của mình nếu không có những trở lực ghê gớm mà họ tự thấy mình không vượt qua nổi.
Nhưng những người cuối cùng đã vượt qua và sống trong sự thành đạt của ước mơ dù là trong tình yêu hay danh vọng hẳn phải hạnh phúc lắm ... còn mẹ tôi ....
Mỗi độ Thu về tôi khát khao
Nhớ người tôi mộng ,tôi chiêm bao
Tỉnh dậy, tôi khóc sao mà nhớ
Người ơi, giờ người ở chốn nào
Mỗi độ Thu về lá vàng rơi
Lòng tôi xao xuyến với chơi vơi
Thu này, Thu trước ôi sao khác
Khóc cuộc tình tan, tiễn nửa đời ...
Mỗi độ Thu về nhớ nhung thêm
Ngoài tươi, trong héo, tôi những đêm
Bảo lòng cố quên, sao vẫn nhớ
Tiếng buồn rơi mãi chẳng chịu êm
Năm đó, ngoại tôi kể mẹ tôi mới ra phổ thông trung học, tấm lòng còn rộng mở cho những vui buồn của cuộc đời, mà cuối cùng sự rộng mở đó chỉ mang dến mẹ tôi một nỗi tiếc nuối khôn nguôi.
Tôi chợt nhớ dến ông Nhân, người chủ nhiệm CLB với tấm card. Cầu mong sao từ ông, tôi có thể biết thêm về mẹ mình.
Tôi mở máy, đánh vội vài dòng email đến ông.
Thưa bác ,
Cháu là người thanh niên có ghé qua CLB bữa trước. Xin bác cho cháu biết bác có biết một thành viên sinh hoạt nào tên Bích Nga không? Ðó là mẹ của cháu. Nếu bác biết, xin bác kể cho cháu nghe tất cả về mẹ cháu.
Nếu được, cháu xin cám ơn bác nhiều lắm .
Tịnh Như
Lá thư gửi đi đã lâu, tôi chờ thư trả lời như hạn chờ mưa.
Rồi một ngày , tôi hồi hộp mở một lá thư mà tôi chờ đợi từ bác Nhân.
Như, con của bố,
Bố yêu mẹ con khi mẹ mới rời phổ thông trung học. Lúc đó bố đang ly thân với người vợ hiện tại. Bà ngoại không cho phép bố quen mẹ nên mẹ phải xa bố.
Sau đó vì các anh chị của con bố trở lại với cuộc sống hôn nhân.
Bố biết mẹ con yêu người khác, và khi từ Mỹ về, thất vọng với người đó, mẹ tìm bố ở CLB , mẹ con và bố đã bên nhau một ngày nhớ lại kỷ niệm xưa và có con.
Một năm sau từ người quen bố biết mẹ mất sau khi sanh nhưng không chắc là con của bố hay không.
Nay bố tin con là của bố, viết thêm cho bố biết nhé.
Hoàng Thế Nhân .
Nước mắt tôi đã rơi từ lúc nào. Bác Hoan muốn là cha đẻ của tôi trên giấy tờ và tiếp tục hôn nhân với mẹ nhưng mẹ tôi đã vì tự ái mà khước từ.
Tôi tìm ra cha mình và thấy an ủi cho mẹ tôi khi những người đàn ông đều dành cho mẹ tôi một tình yêu thương chân thật.
Ðiều đó khi biết được còn làm tôi vui gấp trăm lần cái việc tôi biết cha mình là ai.
Cảm ơn cuộc đời, cảm ơn mẹ, và tôi hiểu ra tại sao tôi lại có cái tên như tôi đang có Hà Tịnh Như.
Sau khi tốt nghiệp trung học phổ thông tôi trúng tuyển kỳ thi vào đại học khoa học xã hội và nhân văn tại Saigon. Tôi là một cô gái đồng quê. Ngoài giờ học, quanh năm tôi miệt mài ruộng vườn rẫy bái giúp cha mẹ, ít được đi đây đi đó. Bây giờ lên đại học tôi phải xa nhà để đến thành phố trọ học. Ðối với tôi, Saigon có những xa lạ, tôi cảm thấy ngỡ ngàng và lo lắng. Con đường tiến thân tôi buộc lòng xa nhà, mạnh dạn bỏ tất cả mọi quen thuộc, mang niềm tin tuổi trẻ nhiều mơ ước xây dựng tương lai sự nghiệp cho bản thân và phục vụ xã hội.
Mẹ tôi lo lắng nhiều cho tôi nơi xứ lạ quê người. Không những bà lo lắng tiền bạc chu cấp hằng tháng mà còn lo cho tôi đau ốm bệnh hoạn, lo nơi ăn chỗ ở và nhất là không có ai bên cạnh chỉ dẫn, nhắc nhở và trông chừng tôi hằng ngày.
Mẹ đang nghĩ tôi còn non người trẻ dạ rất có thể vấp ngã trước cuộc sống phồn hoa đầy cạm bẫy nơi đất lạ. Mẹ rất cưng con gái ruột của mẹ nên đã lặn lội tìm nhà người bạn quen thân để gởi gấm tôi. Tôi thưong mẹ hơn tất cả mọi người và hứa chắc nịch với mẹ là sẽ chăm học, vài năm sau con sẽ chiếm được mảnh bằng mang về cho mẹ.
Tại Saigon hằng ngày đi học tôi mặc quần tây áo sơ mi, cỡi chiếc xe đạp cà tàng, tóc kẹp thả dài xuống lưng. Nhìn dáng vẻ bề ngoài của tôi trông quê quê gì đâu ! Ðôi lúc tôi mặc cảm ngượng ngùng với bản tính rụt rè cố hửu. Trong lúc đó thì bạn bè dân thành phố chúng nó đi học bằng honda, cúp đời mới, đeo đồng hồ xịn, mặc thời trang, xài điện thoại di động có camera, máy nghe nhạc đeo tai, tóc cắt uốn theo người mẫu, tài tử, diễn viên. Tan giờ học chúng kéo vào nhà hàng ăn chơi, đến các tụ điểm giải trí, vào quán internet tìm bạn bốn ohương, chat ... hoặc có đứa dợt le bằng những xế hộp bóng nhoáng vi vút trên đường phố, nhìn mà ham.
Mặc cảm thân phận thấp hèn, tôi ít tiếp xúc thân thiện với tụi nó, và chỉ biết chơi với mấy con nhỏ nhà quê như tôi. Dù sao trong lòng tôi cũng gợi lên những ước muốn những cái mà mình chưa có. Xin thêm tiền gia đình là điều tôi không nên làm. Cha mẹ tôi đầu tắt mặt tối để có chu cấp cho tôi hằng tháng bằng số tiền cố định. Ước muốn cho tôi vươn lên như bạn bè đâu phải là chuyện dễ. Chính là sự ray rứt và thường xuyên suy nghĩ của tôi.
Qua năm học thứ hai, tôi đã dần dần thích nghi với hoàn cảnh mới, bớt dần sự ngượng ngùng rụt rè. Cuộc sống đã giúp tôi những hiểu biết khôn ngoan hơn. Ðầu tiên tôi muốn tách rời nơi nhà trọ mà mẹ tôi đã gởi gấm. Họ kiểm soát tôi chặt chẽ, theo dõi sinh hoạt hằng ngày của tôi. Họ đã thực hiện những gì mẹ tôi đã nhờ cậy họ. Còn với tôi, tôi cảm thấy hơi khó chịu như đang bị giam lỏng mất tự do.
Tôi nói dối mẹ là có sự không hợp tính giữa tôi với gia đình đang ở trọ. Chuyện này có thể ảnh hưởng đến sự chăm chỉ đèn sách của tôi. Nghe tôi than thở, mẹ đồng ý để tôi dọn đến ký túc xá ở chung phòng với mấy đứa bạn và ăn cơm tháng. Thế là tôi được chút không khí tự do của đời sinh viên.
Tôi đem ý nghĩ thua sút của mình tâm sự với mấy đứa bạn cùng phòng. Có đứa bảo kệ nó, hơi sức đâu mà lo, tụi mình làm gì theo kịp chúng nó. Có đứa bảo muốn có tiền ăn xài chưng diện cho nở mặt thì đi làm thêm ngoài giờ học. Chúng nó nhìn bề ngoài tôi, tấm tắc khen tôi vượt quá tiêu chuẩn sắc diện, lợi khí hái ra tiền. Có đi làm nhà hàng như chúng nó vào mỗi buổi tối chừng thời gian là khối tiền để mua sắm, nhưng mà coi chừng bản thân để không hối hận.
Tôi nghe lời chúng nó trong tâm trạng náo nức để nhập cuộc. Tôi xin vào làm cho một nhà hàng lớn ngay giữa Saigon, cho dù tại đây tôi đã nghe xảy ra những chuyện không tốt trong công việc phục vụ khách. Nhưng không phải lúc nào cũng như vậy, tùy lúc xử sự. Còn do ở mình, nên hư do mình, cứ cố gắng giữ, nếu quá lắm thì rút lui. Ði làm để kiếm tiền trang trải cuộc đời, không phải đi làm để sa ngã hư hỏng tấm thân. Tôi mang tâm trạng đã xác định vị trí để an tâm làm việc.
Như lời chúng bạn nói, bước chân vào nhà hàng được vài hôm tôi là người được tiền típ nhiều nhất. Không nói cũng hiểu được rằng tôi là người mới ra nghề, sắc diện hấp dẫn, cơ thể nở nang đầy đặn, dân đồng quê sạch sẽ bảo đảm, ăn nói có duyên, thêm cái mác sinh viên nên đã thu hút được những vị khách giàu có sang trọng của nhà hàng. Họ đến với tôi nhiều lần và đã dành cho tôi những ưu đãi đặc biệt. Họ vồn vập bao quanh tôi với ánh mắt thèm khát, những lời nói ngọt ngào nóng bỏng. Họ bỏ tiền ra để mua lấy vài giờ ở bên tôi sau khi nhà hàng đóng cửa. Tôi khôn khéo tìm mọi cách trì hoãn, giữ lòng chừng mực giao tiếp. Tôi đã nhìn thấy điểm khởi hành sa vào cạm bẫy đang bắt đầu từ đây. Những lời ong tiếng ve, ánh mắt đưa tình, sự săn đón niềm nỡ, những tờ giấy bạc hấp dẫn là bình phong che khuất bên trong sự manh tâm gian trá của người đời chực chờ quyết chiếm cho bằng được thể xác mình để thỏa mãn thú tính nhục dục bằng mọi giá. Bao nhiêu đàn bà con gái đã bị dụ dỗ và sa ngã đến tan nát cuộc đời. Cũng đã vô số những cô gái vô danh đang từ bùn đen một sớm một chiều muốn ngoi lên thật nhanh trên nấc thang danh vọng và giàu sang, hãnh diện với đời vẫn phải kinh qua những mặc cả ghê tởm và hèn hạ. Tôi hiểu điều đó và cũng đã hiểu những biến đổi trong môi trường đang sống.
Từng đêm đi làm về nhìn những bộ quần áo thời trang đắt tiền vừa mua sắm, các món nữ trang quí giá lấp lánh đeo trên người cùng những sấp tiền dày cộm tôi cảm thấy vừa lòng và còn tự biết khen cho chính mình, rồi đôi lúc thờ ơ hoặc lãng quên những điều hiểu biết trước mắt.
Qua ba tháng làm nhà hàng tôi đã có sự thay da đổi thịt từ một cô sinh viên miệt vườn đang trở thành một nàng sinh viên thành phố biết chưng diện và ăn chơi. Thời điểm này là vàng son. Tôi là một bông hoa biết nói giữa bao nhiêu cánh hoa khác. Bao nhiêu ong bướm dập dồn vây chung quanh để tranh nhau vờn hoa hút nhụy. Tôi đang quen biết được nhiều người từ sang đến hèn, những đại gia, những khuôn mặt lớn thời đại lắm quyền nhiều thế. Sự quen biết vì cần đồng tiền bỏ túi, không vì tình cảm. Tôi chưa thỏa mãn điều gì cho ai bằng những tình cảm riêng tư.
Lúc này tôi đang chú ý đến một người. Ông là một vị khách đặc biệt của nhà hàng. Hằng ngày ông đến và đặc biệt ông yêu cầu tôi phải tiếp ông trọn những giờ ông có mặt. Thường là những bữa ăn sáng, ăn chiều, những bữa tiệc đãi bạn bè, những tiếp xúc cho công việc làm ăn của ông, ông buộc tôi luôn bên cạnh ông. Ông không bao giờ trả tiền chi phí ăn uống này nọ, cứ mỗi cuối tháng có nhân viên của ông đến thanh toán cho nhà hàng. Tôi ngồi tại bàn với ông, cần điều gì tôi phải lo cho ông. Thỉnh thoảng ông hỏi tôi vài câu về cuộc sống. Ông tỏ ra đứng đắn, lịch sự, sang trọng và nghiêm nghị. Ông lớn tuổi vào hàng chú bác đối với tôi. Ông ăn mặc chỉnh tề đi xe hơi có tài xế riêng. Ông là tổng giám đốc dưới tay có nhiều kẻ hầu người hạ.
Hằng ngày ông luôn cho tôi tiền đôi khi kèm theo những món quà đắt giá. Ông ân cần nhắc nhở tôi việc học hành. Ông dặn dò tôi trong việc tiếp xúc với khách hàng phải luôn thận trọng. Ông hỏi tôi về lý lịch, quê quán, gốc gác. Tôi thật thà nói cho ông nghe không dấu diếm một điều gì. Ông ngọt ngào nói với tôi là ông thương tôi, thương một cô gái đồng quê vừa xinh đẹp vừa chăm chỉ học hành.
Vài tuần quen nhau ông đưa tôi đến một cửa hàng mua tặng tôi một chiếc Dylan cấu cạnh mà ông gọi là quà kỷ niệm ngày quen nhau. Tôi xuýt xoa không dám nhận món quà quá lớn vì nghĩ rằng tôi mang tiếng lạm dụng chăng ? Tôi cảm thấy nghi ngờ tấm lòng tốt của ông mà bên trong như đang có một ý đồ nào đó. Nhưng rồi tôi phải nhận vì ông nài nỉ tôi, và vì tôi cũng đang đạt ước mơ đã ấp ủ trong lòng từ lâu. Ông bảo chỉ là chuyện nhỏ chẳng có gì đáng phải quan tâm. Ông giúp tôi như ông đã giúp mọi người vậy thôi.
Ông bỏ tiền thuê dài hạn một căn phòng đầy đủ tiện nghi ở tầng ba của một cao ốc lớn nằm giữa trung tâm Saigon dành riêng cho tôi. Ông nói ở chung đụng với nhiều người trong một căn phòng nhỏ ở ký túc xá là không tốt cho sức khoẻ, vã lại không yên tỉnh học hành ôn luyện bài vở cũng như bất tiện khi ông muốn đến thăm tôi. Trước đề nghị thật tình và rất mượt mà của ông tôi nào từ chối được. Nhưng mà làm sao từ chối được nhỉ ? Tiền, xe, nữ trang, chỗ ở, quần áọ..là những thứ tôi đang cần. Cần cho nhu cầu cuộc sống thăng hoa. Cần và thèm mà không tiền mua. Ðợi chừng nào mới có tiền mà mua. Dường như tôi cảm thấy mình đang rơi vào dòng định mệnh mà bề Trên đã dành sẳn cho tôi mà tháng trước tôi đã đi xem bói đã ứng rằng tôi sẽ được quới nhân giúp đở, nhưng phải thận trọng đừng để gì xảy ra. Ðiều ấy tôi không giải thích được mà cũng không thể tài nào quay lưng từ chối. Trót bước chân vào đành chấp nhận sự rủi may, dù vinh dù nhục, chuyện gì đó vẫn còn thì giờ suy tính lại và hạ hồi phân giải. Tôi biết và tôi hiểu lắm. Tôi như con thiêu thân đang chờn vờn gần vùng lửa nóng đang đâm đầu vào mà chưa cảm nhận cái chết gần kề. Cũng chưa chắc chắn rằng những điều không tốt xảy ra, nếu may ra tôi vẫn còn có qưới nhân phù trợ. Tôi bấu víu để tạo một niềm tin mà bước tới.
Ông đến căn phòng tôi ở vừa dọn về một tuần lễ. Ông đảo mắt nhìn căn phòng, quan sát tính toán gì đó, rồi gọi điện thoại người làm đến sai họ đi mua chở về tủ, bàn, giường, ghế, một số vật dụng cần thiết trong căn phòng. Ông không hỏi han gì ý kiến của tôi. Ông cho rằng mọi việc ông toàn quyền quyết định. Tôi như con chim nhỏ xinh xinh đang được ông đặt vào chiếc lồng son, như con búp bế đẹp đặt trong lồng kính trong suốt đem trưng bày giữa căn phòng xinh xắn đầy hương hoa. Ông có thể đang va chạm tự ái của tôi, còn có thể xem nhẹ tôi.
- Em cám ơn lòng tốt của ông. Ông đã bao trọn gói cuộc sống của em như hiện nay, không lẽ ông không có một ý định nào đó đối với em ?
Ông lịch sự trả lời nhỏ nhẹ :
- Vì tôi thương em ! Lài ạ ! Thương em như thương mọi người ! Tôi cũng đã giúp nhiều người như thế. Chỉ như vậy thôi, không có gì khác hơn.
Nghe ông nói tiếng thương, tiếng giúp, lòng tôi se lại. Tôi lo ngại, e sợ như bao e ngại lo sợ mà tôi đã từng nghe bạn bè kể. Ngay bây giờ tôi đang là gì trước mặt ông ? Tôi bâng khuâng lo nghĩ đến một chỗ đứng, không lẽ thiên hạ chi tiền để rồi không được gì ?
Ông nhìn tôi trìu mến, nói như rót mật vào tai tôi :
- Tôi muốn Lài nghỉ việc nhà hàng kể từ hôm nay. Tôi không muốn hằng đêm em miệt mài ngột ngạt với khói thuốc, men rượu nồng nặc bên cạnh những tên đàn ông sàm sỡ không tư cách. Em cần sự yên ổn lo chuyện học hành. Tôi chỉ muốn em phải như thế.
- Ông độc quyền sở hửu em ?
- Em cũng đã hiểu rồi đó. Em giỏi lắm.
Ông lại ngọt ngào với tôi :
- Lài ạ ! Tôi muốn em làm việc với tôi tại công ty ngoài giờ học của em bắt đầu hôm nay. Tôi giao em nhiệm vụ kiểm soát viên tài chánh kế toán của công ty, làm việc bên cạnh tôi. Công việc thật dễ dàng, lúc nào rảnh em đến công ty vài giờ kiểm soát lại các bản chiết tính tài chánh mà nhân viên đã làm. Một công việc có tính cách hình thức để em được ở cạnh tôi yên tâm học hành. Việc học của em là chính.
Tôi đem chuyện kể với bạn bè. Tụi nó chúc mừng bảo tôi có số đỏ, đẻ bọc điều hãy cố bám lấy, nhưng cẩn thận coi chừng vấp ngã vào cạm bẫy của những tên nhà giàu quyền thế. Không ít những đại gia thích của lạ bao gái tơ mơn mởn, bồ nhí, lập phòng nhì, phòng bạ..để hú hí. Khi chán thì sang tay từ đại gia này đến đại gia khác trong quyền lực đồng tiền. Bao nhiêu cô gái sa chân, những mảnh đời tan nát vỡ vụn. Họ chẳng bao giờ thương tiếc cành hoa đã tàn úa dưới tay mà họ đã vùi dập chán chê. Nghĩ được, hiểu được mà lòng tôi không kiềm chế được. Bao nhiêu bộ quần áo đắt tiền, các món nữ trang sang trọng, tiền bạc rủng rỉnh đang hấp dẫn quyến rũ tôi mãnh liệt. Tôi đang có được tất cả. Tiền lương hằng tháng ông chi trả cho tôi do nhân viên của ông mang đến quá nhiều chẳng xứng công sức tôi làm. Ông để tôi hoàn toàn tự do trong công việc của tôi. Mà có làm việc gì cho cam. Tôi chỉ nhỏng nha nhỏng nhảnh cho hết thì giờ tại công ty rồi về. Khi nào thích thì đến công ty vài giờ vào những buổi tối không có bài học, xem xét qua loa vài tập hồ sơ mà nhân viên của ông đã làm xong. Làm để có mà làm. Ðúng, sai chẳng cần thiết. Tôi có văn phòng riêng, bàn giấy riêng thật tự do và riêng tư. Tôi đi làm không ngoài mục đích ăn mặc chưng diện theo sự thèm khát của tôi trong tâm trạng một người đang như có chút thế lực trong công ty.
Thường khi tôi đang ở nhà, ông gọi điện thọai di động, hoặc những buổi tối tại công ty, ông bảo tôi sửa soạn để đi với ông. Ði ăn uống tại các nhà hàng với những cặp đại gia khác. Ði tham dự tiệc tùng tại các nhà giàu có quyền lực. Tôi như một mệnh phụ phu nhân và luôn được niềm nỡ nghênh đón như một nữ hoàng. Tôi hãnh diện đi bên ông trong những bộ quần áo thời trang đắt tiền ông sắm cho tôi trên chiếc xe hơi bóng loáng có tài xế riêng lái đến những nơi ấy. Tôi là một bông hoa khả ái, hiếm quí đang tô thắm cuộc đời ông.
Thỉnh thoảng những ngày nghỉ cuối tuần ông tự lái xe đưa tôi du ngoạn Dalat, Nhatrang, Vũng tàu ...cư ngụ trong những khách sạn sang trọng. Không nói cũng thừa biết tôi đương nhiên đã ngủ với ông nhiều lần thật hạnh phúc tại các nơi ấy. Chính ông đã đưa tôi vào chuyện đó thật nhẹ nhàng và lịch lãm mà tôi chẳng có thể nào từ chối hoặc cưỡng lại được. Tôi không ân hận việc tôi đang làm, nhưng tôi chưa cảm nhận đó có phải là tình yêu thật sự mà ông đã có với tôi không ? Trái lại, tôi vẫn thích và ước muốn ông luôn bên cạnh, được ông che chở và chiều chuộng, và được ông yêu. Ông ngọt ngào lịch sự những lúc tôi nằm trong vòng tay ông :
- Lài ạ, những lúc ở cạnh bên em, anh cảm thấy dễ chịu và hạnh phúc.
Tôi trề môi nhõng nhẽo và hỏi khích ông ::
- Ông thật sự nói đúng ý nghĩ mình hay chỉ nghĩ là món rau đồng quê tươi mát, bảo đảm an toàn cần có khi cần đến để được ăn bửa ăn ngon miệng ?!
Ông trợn mắt nhìn tôi chúm chím cười :
- Em đã hiểu được nguyên lý của vấn đề rồi đó. Trong cuộc trao đổi có sòng phẳng chẳng gì là thiệt thòi. Nếu so lệch chưa chắc em phải chịu thiệt.
Tôi khởi sự hiểu được bối cảnh sau hội trường ông đang dàn dựng. Tôi càng hiểu thêm cái logic của ông mỗi lần ở cạnh tôi, khi ông nhận điện thoại nói chuyện với vợ con ông nghe thật ngọt ngào, dễ thương và quí trọng họ rất mực. Ông ôn tồn xác nhận :
- Với Lài là con chim quý bé nhỏ của anh mà anh đang cưng chiều là điều kiện ắt có trong anh. Nhưng vợ con anh phải là tất cả, là gia sản quý hiếm anh trang trọng gìn giữ một cách nghiêm túc
- Ông nói với em như thế được nhỉ ?
- Không có gì khác hơn ngoài qui luật, Lài ạ.
Ðó là sự thật gây đau khổ và niềm ân hận nhen nhúm trong lòng. Tôi hiểu suốt nhưng phải nhẫn nại chịu đựng vì con đường mình đang đi đã trót lại còn hấp dẫn vô cùng.
Một hôm vô tình ông đưa tôi trở lại nhà hàng cũ để ăn tối. Mọi người trong nhà hàng đã không còn nhìn ra được tôi. Tôi đang lột xác. Lớp áo sinh viên của cô gái đồng quê dân dã vừa mới đó trông quê mùa ngếch ngác, giờ đã thay da đổi thịt trong cốt cách quý phái sang trọng. Tôi đã không còn là chính tôi của những ngày đi xe đạp cà tàng đến xin việc làm thêm tại nhà hàng này do viên quản lý thu nhận. Anh ta chúc mừng tôi, khen ngợi tôi không tiếc lời. Nhưng tình cờ tôi được nghe trộm cuộc đối thoại giữa ông và viên quản lý nhà hàng. Ông bảo chính đó là thú chơi tao nhã mà ông đã có được. Thời đại này biết đem món rau tươi mát tinh sạch và an toàn của đồng quê biến thành nữ hoàng lộng lẫy, và đặt nó trong chiếc đĩa kiểu sẽ trở thành món ăn thời thượng quý hiếm cho giai cấp giàu sang thế lực và để sở hửu cho mình.
Tôi choáng váng trước sự ví von lố bịch của ông. Lòng tự ái của tôi đang tổn thương. Ông cho rằng sự qua lại, gần nhau giữa hai người chỉ là trò chơi tiêu khiển. Tôi chỉ là món đồ chơi nhất thời của ông không hơn không kém. Có thức ăn nào ăn mãi một lúc nào đó rồi cũng phải chán. Rồi cũng phải thay đổi để hợp khẩu vị. Tôi hiểu nhiều rồi nhưng cứ lăn xả vào.
Chán nản, tôi bảo ông đưa tôi về nhà lấy cớ đang bị mệt trong người, không còn muốn ngồi lại tại nhà hàng này một giây phút nào. Ông tỏ thái độ không vừa ý :
- Em không có quyền quyết định một điều gì khi chưa có ý kiến của anh. Em hoàn toàn thuộc về anh và phải tuyệt đối vâng phục.
Tôi im lặng mím chặt môi kiềm giữ sự tức tối đang muốn bật thành tiếng khóc. Về tới nhà, ông bỏ tôi xuống và lái xe đi thẳng không nói một lời. Tôi nằm vật xuống giường khóc cho đã cơn giận. Suốt đêm tôi không ngủ với suy nghĩ mình chỉ là món đồ chơi, một món rau dân dã an toàn của ông nhà giàu. Ðầu óc tôi mụ mẫm vì những vật chất hấp dẫn mà tôi có được trước mắt. Học hành dần trễ biếng theo thói đua đòi đang trở thành hư hỏng. Tôi như đã quên lời hứa với mẹ lúc rời khỏi nhà là sẽ cố gắng học hành, đoạt mảnh bằng đem về cho mẹ. Hơn hai năm qua tôi đã làm khác đi những điều mẹ mong muốn. Thời gian gần đây gia đình tôi ở quê bắt đầu sa sút đã không còn đủ sức cấp dưỡng cho tôi. Mẹ thường đau bệnh trong tuổi già. Tôi phải gởi tiền liên tục về cho mẹ để điều trị và trang trải chi phí sinh hoạt trong gia đình. Mẹ mừng lắm khi biết tôi vừa đi học vừa đi làm ra tiền. Mẹ đâu có biết đồng tiền đó do đứa con gái yêu của mẹ bán thân mới có được.
Buồn quá, tôi bỏ căn phòng sang trọng về ký túc xá với mấy đứa bạn và nằm lỳ với tụi nó gần tuần lễ để cho tâm hồn thư giản bớt. Ông tìm tôi cùng khắp và khi gặp được tôi, ông đã không ngần ngại tát vào mặt tôi mấy cái tát khiến tôi tối tăm mày mặt và bảo rằng tôi là sở hửu của ông. Muốn đi đâu, làm gì tôi phải gọi điện thoại xin phép ông trước.
Tôi phản kháng, nói thẳng :
- Ông không có quyền đánh đập tôi. Ông không có quyền ngăn cấm tôi. Ðừng hủy diệt món đồ chơi sau cuộc chơi của ông. Ông cũng đã nhận đó là một thú vui tao nhã của kẻ giàu tiền lắm bạc như ông kia mà.
Ông ôn tồn lịch sự :
- Tôi xin lỗi em. Tôi muốn biết em đã suy nghĩ gì trong cuộc chơi này ?
Tôi trả lời nhát gừng :
- Không nghĩ gì hết. Ông hãy trả lại sự trong trắng và hồn nhiên của tôi ngày trước. Tôi đang là kẻ nhận những thiệt thòi, ông biết chưa ?
Ông cười biếm nhẻ :
- Em lầm rồi. Những gì em đang có trong tay là do từ đâu ra để em được hãnh diện ? Tôi nghĩ rằng giữa chúng ta đã có sự sòng phẳng rồi đó.
Sự tức giận sôi sục trong lòng, tôi chỉ vào mặt ông :
- Ông im đi. Ông chớ quá tàn nhẫn với tôi. Ông đã bỏ tiền ra mua lấy sự ngây thơ khờ dại của tôi và chiếm đoạt tôi. Ông chẳng mất gì. Kẻ mất mát thiệt thòi là tôi.
Giọng ông kênh kiệu :
- Em hãy hiểu rằng nếu tôi coi đồng tiền của mình lớn, có nghĩa là em có lời. Tôi nhận phần lỗ. Tuy nhiên, tôi đã đánh giá cao sự an toàn và trinh tiết của em, tôi đã trả cho em thật xứng đáng và sòng phẳng trong cuộc chơi này. Giữa chúng ta không ai thiệt thòi vì ai. Em còn đòi hỏi gì nữa ?
Tôi điên lên và để trả đủa, tôi tát những tát tai nẩy lửa vào gương mặt béo phệ nung núc của ông, gằn từng tiếng :
- Tôi trả lại tất cả cho ông. Tôi không cần. Ông hãy dọn tất cả mọi thứ ông trưng bày trong căn phòng, và trả lại phòng cho chủ nhà.
Ông mở cửa xe, rồ máy, nói vói :
- Công việc như em nói tôi đã cho gia nhân thu dọn xong xuôi trong mấy ngày vắng em, em chớ lo. Ðó là qui luật trong cuộc chơi mà. Chúc em có nhiều niềm vui mới. Ráng mà học hành đi.
Tôi bủn rủn tay chân nhìn theo chiếc xe của ông mất hút trên đường phố. Tất cả đã không còn gì. Món ăn lâu ngày ăn mãi sẽ chán, và thiu mốc phải vứt đi. Ông đã chán sau khi hưởng thụ đầy đủ. Ông đang vứt bỏ tôi như vứt một cây tăm đã sử dụng bên lề đường. Ðó là cách chơi của bọn nhà giàu, những tên có máu mặt. Biết bao nhiêu con gái nhà lành đã sa chân như tôi ? Có không ít bạn gái không vì cần tiền để bớt đi cái nghèo mà chỉ cần danh vọng để được lăng xê trở thành ca sĩ, người mẫu, diễn viên...phải nở đem "cái ngàn vàng"đánh đổi nó để mà có. Phải chịu nát ngọc tan vàng để có được cái mác mà mình mong ước. Có bao nhiêu cô gái sinh viên, học sinh, các cô nhan sắc miền quê cả những ca sĩ, người mẫu, diễn viên...vì cần tiền, vì đua đòị..đã trót đem thân làm bé, làm bồ nhí, làm gái baọ..cho những đại gia lắm bạc nhiều tiền, kẻ quyền cao chức trọng để một sớm một chiều sa cơ thất thế, bị đánh ghen, bị tạt át xít, bị bỏ rơi, bị sát hại nguyền rũa... !! Tôi sợ lắm !! Sợ mà vẫn lăn xả vào. Lòng tự ái không để tôi dừng lại. Xã hội nhiễu loạn đảo điên, đạo lý suy đồi đang chấp vào tôi đôi cánh để tiếp tục bay. Tôi quyết trả thù ông bằng mọi cách.
Năm đại học thứ ba tôi đang dần dần bỏ rơi. Ðã trót sa cạm bẫy, thân tôi đâu còn gì để phải gìn vàng giữ ngọc. Cuộc sống vật chất trước mắt lung linh muôn màu sắc cám dỗ, thật quyến rũ thèm khát. Tôi tìm bạn trai, tập uống rượu, hút thuốc, thỉnh thoảng làm vài điếu cần sa cho quên sự đời.
Ban ngày ôm mấy thằng con trai bụi đời mà tôi thích để ngủ vùi. Ðêm về thì đi vũ sexy, hầu bàn, chuốc rượu, đi lắc. làm gái bao, gái dù...hoặc nhập nhò vào những canh bạc đỏ đen...
Tôi trả thù ông say sưa để cho ông biết rằng tôi không hẳn là kẻ chỉ biết dựa vào những tên nhà giàu, quyền thế như ông. Nhưng thực tế tôi càng trả thù ông tôi càng cảm thấy mình vẫn chịu nhiều thiệt thòi. Cứ thế tôi lao theo như chiếc xe tuột dốc. Ðến khi nhìn lại mình, cơ thể tôi héo hon, suy sụp, mất dần sinh lực.
Ðến lúc tỉnh lại, tôi nghiệm ra rằng khi chưa có tiền thì bằng mọi cách để có tiền. Khi đã có tiền trong tay, có những thứ mình không mua được bằng tiền. Suy nghĩ cho tôi thấy hãy sống những gì tôi đang có trong tầm tay, nếu muốn vươn lên tôi phải thích nghi trong khả năng đang có.
Tôi lại nhớ về mẹ. Tôi đang có sự hối hận. Tôi trở lại cố gắng học. Tôi đang sợ mẹ tôi hơn bao giờ hết. Tôi là đứa con gái hư của mẹ. Xin mẹ tha thứ. Con đã không ngờ con lại hư thân mất nết như thế này ! Cũng do từ đâu hả mẹ...!?
Truyện thật ngắn:
Biển buổi sáng, đẹp và trong. Sức sống dồn vào một nhóm người đang bu quanh mấy chiếc thuyền thúng câu ban đêm, ghé vào bán lại những gì họ tìm được trong lòng biển. Mùi tanh vương trong gió, hăng hắc. Những gánh hàng rong, nào bánh canh, bánh bột lọc, bún riêu , cơm tấm, tàu hủ nước dừa, cà phê, trà đá tạo thành một cái chợ nhỏ rôn rịp trên bờ cát mé biển.
Người thiếu phụ bước đến hàng bánh canh với hai cô gái, một là em , một là con. Cô con gái trắng nỏn, trông giống mẹ nhờ hai mẹ con đều đeo kính cận. Quay sang cô em nàng bảo: “ Hai dì cháu ăn bánh canh đi, kêu cho chị tô bún riêu”. Cô em dạ rồi đi tới hàng bún.
Hai mẹ con ngồi xuống, mấy chiếc ghế nhựa cũ kỷ lún xuống cát, cái bàn vuông nhỏ bé cũng vậy. Nàng kêu hai tô bánh canh, chị cà phê bên cạnh cất tiếng mời, vậy là cà phê sữa và trà đá.Cô em bưng lại tô bún riêu, ba người xì xụp thưởng thức.Gió biển đang mát rượi.
Chị gánh tàu hủ trờ tới: “ Ăn tàu hủ đi cô”. Nàng trả lời: “ Chút nữa chị”. Gánh tàu hủ được đặt cạnh hàng bánh canh, đôi mắt chị bán hàng sưng húp. Bà bánh canh an ủi:
“ Thôi đừng khóc nữa, lỡ rồi làm sao tìm lại được”, quay sang phía ba người bà kể: “Tôi nghiệp, hôm qua cổ thối lộn tiền, tờ năm trăm ngàn mà tưởng hai chục ngàn, mà khổ lắm cô ơi, mấy tờ đó nó giống nhau lắm, tôi cũng bị lộn mà may được trả lại đó, cổ khóc từ hôm qua đến giờ”. Chị bán tàu hủ nức nở: “ Mà đâu phải tiền của em, của thằng con mới lảnh lương, nó làm cả tháng được năm trăm ngàn có một tờ vậy đó , phải chi nó đưa em hồi tối thì em cất ở nhà rồi, nhè sáng em đi bán nó mới đưa nên em bỏ túi luôn.”
Quay sang nàng, chị kể tiếp: “ Chiều hôm qua chạng vạng, bán bà khách du lịch hai chén tàu hủ, mười ngàn, bả đưa tờ năm chục ngàn, mình thối lại hai tờ hai chục ngàn. Tới chừng chực nhớ lại coi tiền thì ra mình đưa lộn tờ năm trăm ngàn rồi. Ðến xin lại, bà nhất định chối còn kêu bảo vệ đuổi mình nữa, vì chổ làm ăn em phải nhịn nếu họ không cho vào đây bán thì lấy gì sống, thương thằng con đi làm cực khổ cả tháng trời mới đươc nhiêu mà mẹ làm mất rồị” Nàng nhỏ nhẹ bảo em: “ Ăn tàu hủ nha” rồi quay sang chị kêu hai chén.
Chị bưng hai chén tàu hủ lại, rồi quay sang bà bánh canh thút thít : “ Em về kể cho chồng em nghe, ảnh biểu lẽ ra em chẳng cần nói nhiều, chỉ nói một câu thôi là nếu bà ăn tiền đó bà sẽ không yên thân về đến nhà đâu, mà em ngu quá không biết nóị” Nàng nghe rồi nhủ thầm, may là chị không nói đó, nếu chị nói là mang khẩu nghiệp rồi vì khách du lịch đi cả xe mang hoa cho người khác.
Nghĩ vậy rồi nàng quay sang cô em : “ Em có mang đủ tiền không, trả hết ở đây và cho chị mượn năm trăm ngàn với, lát chị đổi trả lại chọ” Cô em thầm thì: “ Chị cho bả hả?” . Nàng ừ. Cô em rút trong túi năm tờ một trăm ngàn đưa ra. Nàng cuôn lại trong tay, kêu chị tàu hủ tính tiền, chị dọn hai chén rồi bảo : “ Mười ngàn cô”, nàng nhét cuộn tiền vào tay chị rồi bảo : “Thôi chị đừng khóc nữa, em cho chị năm trăm ngàn nè, đem về cho cháu nó mừng”. Quá bất ngờ và xúc động chị lại khóc mùi mẫn hơn. Nàng phải ghé vào tai chị: “ Chị cất tiền đi, nhớ đừng nói với ai là em cho nha, nếu không người ta bu lại xin em là chết”
Chị hiểu ra và nín khóc, gánh vôi gánh hàng đi chổ khác, mẹ con nàng và cô em cũng đi vào khách sạn, thay đồ tắm để còn cùng mọi người nhảy xuống biển, sáng nay biển lặng không có sóng, bơi, đã phải biết./.
Mũi Né ngày 2-06-08
tác phẩm tác giả
tiểu sử tác giả
sinh và lớn lên tai thành phố phanthiết [tỉnh bình thuận [ học sinh trường trung học Phan Bội Châu ,
-Gải nhất truyện ngắn :Việt .no – 2006
-Giải đặc biệt Việt Báo – 2007
Tác phẩm :-Mai nở vùng tuyết trăng [ hết]
-T t truyện ngắn An Tiêm – 2007
In chung : tt bản hợp Tấu , Viet .no – 2006
-tt Phụ Nữ Việt : 2005-2006-2007
sẽ in:
-tt Thiên Thanh
*
Trong các thứ tình , Tình yêu là nét chính còn các thứ tình yêu khác chỉ là những nét phụ , tinmh yêu đây là tình yêu nam nữ , thời côđiển , thời hiệndại [haiđiện] thì tình yêu nam nữ dẫn đến chuyện hơnnhân [lập giađình] lấy vợ gả chồng [ để sinh con đẻ cái ] là chuyện bình thường chả có gì đáng nói chả có gì ? đáng bàn . cai chuyện mà từ ngàn xua con người cũng đã làm và tiếp tục còn làm , ngoài vần đề bình thường kiểu cũ thì thời đại này cũng có cái binh thương của cái thủa bây giờ . là đàn ông lập gia đình với đàn ông và đàn ba ølập gia đình với đàn bà? và luật pháp có nhiều nơi trên thếgiới ủng hộ [cuộc sống nàỷ] vì con người càng ngày cang sinh sôi nẩy nở và có nhiều trường hợp tình huống xẩy ra , người không có bộ phận sinhdục , có không đầy đủ, hoac dư thùa, hoăc co bộphận của nam nhưng cái đầu thì lại là nữ[ hoặc ngược lại] trong cuộc sống chạy đua với thờigian,hoặc những biếnđộng của thời thế của cuộcsống , tâmlý sinhlý đôi khi cũng đổi thay , có những ông co vợ co con , trong phút chốc cái đầu tựnhiên biến thành đànbà? , ỏ cuộc sống thếkỷ 21 này cũng không co gì ? là lạ. [bá nhân bá tánh , bá bao tử].
Hương Chanh là tácphẩm truyện dài của nữsĩ Võ Thị Ðiềm Ðạm , xuất bản đầu năm 2008 , sách dầy 308 trang , Ðây là cách viết của một nhà văn nữ có trinhdộ nhận thức , và viết về một cuộc tình bình thường , những nhận vật trong tác phẩm Hương Chanh cũng có những suy nghĩ va cũng có cuộc sống bình thương, đọc rất dễ hiểu và rất dễ cảmthông , [không có mầu mè làm dáng triết lý lẩm cà lẩm cẩm rẻ tiền bệnh hoạn, những nhân vật rất khỏe mạnh , rất hiện đại , rất gần gũi vời chúngta, có chung một niềm suynghĩ về cùng một hoàn cảnh lịchsử , một hoàn cảnh biếndổi , cảnh đời dâu biển ,
Hải ghi tên vô trường Bộ Binh Thủ Ðức . Từ đấy , bắt đầu cuộc sống nay Long Khánh , Rừng lá , Tánh linh , Ðồng Xoài , ...gian nan , nhưng đầy tình đồng đội , chia sẻ được phần nào hướng sống dấn thân” Nợ tang bồng vay trả trả vay – Chí làm trai nam bắc đông tây” của Nguyễn Công Trứ với bạn be . Càng sống thực sự trong cuộc chiếnnày . Hải càng tin tưởng vào sự lựa chọn không đắn đo cho đời mình . Con đường tranh đấu cho một miền nam không CộngSản , dầu cho đường đi này trả bằng nuóc mắt và xương máu của biết bao nhiêu người không nhưnõg đang dấn thân mà cả người dân vôtội.
[[trích trang 7- hương chanh]
Phe độc tài , chuyên chế ø phe trong nam kinh nữ . Ba độc tài độc đoán , tuyên bố thẳng thừng :” Con Kim , con gái mà du côn , bạn bè tứ chiếng , cho nó học sư phạm coi có hiền ra chút nào không. Không học toán , không học Phú Thọ gì hết , con gái mà họcv mấy nghành khô khan đó , ế chồng “ Ba ém tài . Năm nào Kim cũng lãnh phần thưởng , tụi con trai ban B mà còn khớp Kim . Kim muốn học ban toán bên Khoa Học nhưng ba ém tài.
[trích trang 11 – hương chanh]
Tình yêu Kim và Hải đến như mẫu hàng đã đặt sẵn , không đeo đuôi , không cânnhắc, không tán tỉnh , không vờ vĩng, đến từ lúc nào không ai đoán trước , thấm đậm lúc nào không ai để ý tới . Như một đương nhiên . Như người anh mong muốn có một người em gái dễ thương để yêu chuộng . Như người em mong muốn có một người anh để nhõng nhẽo , nũng nịu nhớ thương . Trái tim con gái sôi nổi thắt nhớ thắt quên , hồn trinh nữ chọt lắng xuống vì mắt mời đùa ẩn ý của người bạn trai này rồi lại bồihồi thoáng xúc động vì quyển sách của người bạn trai kia có lời thơ tặng thật dễ thương .
[trích trang 21 - hương chanh]
Thi sĩ Du Tử Lê nhận xét về nữsĩ Võ Thị Ðiềm Ðạm như sau: “ một trong những đc điểm của chị , là khả năng mang lại cho một câu chuyện bình thừơng [thậm chí tầm thương] một diện mạo , một trái tim, ...từ đó câu chuyệncó hìnhhài , thịt xương reing [mà] tự thân nó không hề có.
Vẫn theo tôi , khả năng này – không phải nhà văn nào , cũng có thể có đươc [Du Tử Lê , calif , nov . ơc7 [
Tin QuânDội ViệtNam Cộng Hòa sẽ bỏ từ quinhơn trở ra Quảngtrị , tin mỹ thựcsự rút toànbộ , tin truyền miệng tin đài Voa, tin đài BBC , tin TV ...làm náo động lòng người dân sàigòn vốn thường thờ ơ với chiến cuộc . T những ngày giữa tháng ba , tin Ðịnh quán bị tấn công . sau ba ngày giao tranh khốc liệt , cả hai bên tham chiến đều bị thiệt hại nặngnề , quận đườngv à bộ chỉ huy chi khu Ðịnh Quán thát thủ .
[trang 73 – hương chanh]
Và bà cũng nói lời cám ơn Chris rằng:” Anh đã bao bọc yêu thương KIm , đã cho ông bà sự an lòng kể từ ngày Kim về sống với anh . Cuộc đời KIm may mắn . Anh là điểm tựa cho Kim chúng tôi hãnh diện được có anh là người con trong gia đình . Tiếc là Ông đã mất , không có cơ hội gặp người rể quí và các cháu ngoại.
[trang 286 – hương chanh]
Hải như đã chuẩn bị từng chi tiết . Kim im lặng , viên kẹo đã hết mùi ngọt , ly trà nguội lạnh ,. Khi Hải kể đến buổi sáng sớm trong buôn thượng , mùi hoa chanh ở một góc vườn đã đánh thức Hải trở lại đ cứu Hải trở về dĩ vãng , trở về với con người Hải . Kim bật khóc tức tưởi . Hải quì xuống bên ghế Kim , ôm đầu Kim , áp mặt Kim vào mặt mình để những giọt nước mắt Kim hòa lẫn với nước mắt mình , mặn chát . Không còn sức chịu đựng đã dồn ép từ mấy ngày nay . Kim lả người trong tay Hải nứ nở.
[trang 300 – hương chanh]
Cuộc tình xẩy ra giống một cơn mưa đầu mùa , mưa một chút rồi nắng một chút , nhân vật nam là Hải trung úy bộ binh Sư Ðoàn 18 , trước khi hập ngũ trường võ bị , Hải là sinh viên trường đại học khoa học , và Kim vừa tốt nghiệp trung học , gia đìng bắt ghi danh vao trường đai học sưphạm . mối tình nào thì bắt đầu cũng là một sự ngẫu nhiên [tình cờ tiền định] và heo thờigian mối tình nẩy nở . ngặt là thờigian đó là
vào năm 1972 , cuộc chiến tranh việt nam càng ngày càng leo thang.
Rồi ngày 30 tháng tư năm 1975 , dến , đời sống đổi thay , người đi tù , người lẩn trốn , người dơ lung chịu hoàncảnh khắc nghiệt của đất nước , rồi vượt biên , 30 năm sau có dịp liênkạc trở lại , hoàn cảnh éo le , người có vợ có con , nguuoì có chồng có con , chũng chả khác gì tình huống Kim trọng Thúy Kiều tái hợp , [từ cầm sắt nay chuyển qua cầm kỳ] . Từ tình yêu qua tinh bạn , đọc hết một lúc tácphẩm truyện dài Hương chanh của nũsĩ Võ Thïi Ðiềm Ðạm , tôi chợt nhớ đến mấy câu thơ của nhà thơ Thanh tâm Tuyền:
vất mẩu thuốc cuối cùng xuống giòng sông
mà lòng mình phơi trên kè đá
trời không xanh không tím không hồng
những ống khói tàu mệt lả
[trích tôi không còn cô độc]
chuyện phê phán thời bâygiờ [đương đại] hết sức không cần thiết , dễ dẫn đến sự mất lòng , cuộc đời cũng chả khác gì canh bạc , hết sức là bạcbẽo ,trong khi thiênhạ đời nay dưng dưng với vănchương , vì quá vất vả với cuộc sống sinh kế , người viết bỏ ra cả 20 giờ đồng hồ để viết về tác phẩm Hương Chanh là cũng mang hết cả tấm lòng đối với văn chương . với nhiệt tình cua bạn bè băng hữu .
Và để chấm dứt bài viết này , người viết xin trích ra đây một nhận xét nho nhỏ của nhà văn Phan bá Thụy dương , người đứng ra in ấn và phát hành tácphẩm Hương Chanh này.
“ Tôi tin rằng truyên dài hương Vhanh , với cốt truyện cô đọng , truyền cảm và cách cấu trúc tân kỳ , với bút pháp gọn gàng , tác giả sẽ dễ dàng được sự ưu ái nồng hậu của độc giả .
Phan Bá Thùy Dương – 1/2008”
Vì lý do kỹ thuật, mục Thư Tình Tháng Này xin tạm nghỉ 1 kỳ. Chân thành cáo lỗi cùng độc giả.

BBT Giao Muà trân trọng giới thiệu các Bài viết , các slideshows & các đoạn video clip nói về chương Trình Căn nhà Tình Thương ( Hay còn gọi làng May mắn ) của cô Tim Aline .
Xin bỏ chút thì giờ ra để đọc và để có thể giúp đỡ cho những trẻ em đường phố và những người khuyết tật của Vietnam ..
Coi online đoạn Phim về Cô Tom Aline quay vào năm 2004 :
http://www.maison-chance.org/alpha/index.php?option=com_content&task=view&id=27&Itemid=45
Coi các đoạn Video clip khác :
http://www.youtube.com/watch?v=dShN2tOCegw
http://www.youtube.com/watch?v=9_q4dx-jVF4&feature=related
Coi 2 DVD của Thúy Nga ( Chân Dung người Phụ nữ VN ) để nghe NCKDuyên phỏng vấn cô Tim Alaine -
Baì Viết về Cô Tím Aline của Kim Sơn

Hình Cô Tím Aline và anh Trần Viết Hiếu, một nhà hảo tâm...tháng 6 năm 2008
TTCN - Năm 1992, ở tuổi 20, Aline Rebeaud - cô sinh viên Trường đại học Mỹ thuật Thụy Sĩ - đã từ châu Âu theo đường bộ đi từ Liên Xô sang Mông Cổ rồi Trung Quốc và sau cùng là Việt Nam để du lịch và tìm đề tài sáng tác.
Những chuyến dừng chân ngắn ngủi ở Hà Nội, Huế rồi TP.HCM và rồi “cái đêm định mệnh” ấy đã khiến cô “chôn chặt” cuộc đời mình ở đất nước này.
Một hôm đang trên đường về khuya, Aline Rebeaud bỗng nghe tiếng khóc của một bé trai chừng 10 tuổi. Chị đưa tay ra hiệu hỏi có phải cần ăn? Nó gật đầu. Chị vẫy tay gọi nó theo, nhưng đi một quãng, nhìn lại thấy bé vẫn nằm đó. Hóa ra nó đang đói lả. Chị cõng nó lên, đưa đi ăn rồi dắt về khách sạn. Ðêm đó chị không sao ngủ được, cứ nghĩ mãi về thân phận những đứa trẻ lang thang, xin ăn trên đường phố... Và chị quyết định đến các cô nhi viện để tìm hiểu. Tới cơ sở điều trị tâm thần ở Thủ Ðức, chị gặp Trần Văn Thành, 13 tuổi, người đầy ghẻ lở và mắc đủ thứ bệnh: tim, thấp khớp, phổi ứ nước...
Người ta nói cậu bé này không có gia đình, bệnh nặng chỉ chờ chết. Chị đưa Thành vô một bệnh viện thành phố và ở lại chăm Thành như mẹ lo cho con. Chị kể: “Mỗi ngày bác sĩ phải rút nước trong phổi ra nhiều lắm. Thành nằm ba tháng mới xuất viện, mình cũng ngủ dưới gầm giường, đi lấy cơm, giặt quần áo cho nó chung với mấy người nuôi bệnh khác... Hôm xuất viện, người ta chỉ tay qua cái cổng và đặt cho mình tên “Tim”. Cái tên Tim Aline Rebeaud có từ đó. Rồi mình lập nhà May Mắn này cũng do gặp Thành”. Chị tiếp: “Nó ở cô nhi viện, rồi trường mầm non, 10 tuổi đã bị đưa vô trại tâm thần ở chung với người lớn. Lúc đó 13 tuổi mà hỏi con tên gì cũng không biết, vì từ nhỏ người ta chỉ gọi “mày”. Mình đưa nó đi phố cho nó biết, rồi dạy chữ”.
Một lần đưa Thành xem phim ở rạp Minh Châu, Tim lại gặp một cậu bé khoảng 10 tuổi, tên Bình xin tiền, chị cho nó cùng vào xem. Trưa hôm sau, chị quay lại chở Bình về... Số trẻ lang thang đưa về ngày càng đông. Lúc đó Tim đã thuê một căn nhà nhỏ ở Tân Bình, bán tranh để có tiền lo cho bọn trẻ, rồi đi chợ nấu ăn, dạy chữ, dạy vẽ... cho các con.
Nhà May Mắn (6/17 Tân Kỳ - Tân Quí, khu phố 4, phường Bình Hưng Hòa A, quận Bình Tân, TP.HCM) ra đời năm 1993, nay là tổ ấm của một “đại gia đình” 50 con người có số phận không may - gồm trẻ mồ côi, người khuyết tật do Tim đưa về. Khởi đầu chỉ là dãy nhà tạm bợ trên khu đất sình lầy ở cạnh nghĩa trang Bình Hưng Hòa. Sau 12 năm, “cơ ngơi” có thêm mấy phòng, vẫn lụp xụp, đầy bụi, ngập nước khi trời mưa.
Nguyễn Văn Bình - đứa bé lang thang trước rạp Minh Châu năm nào nay đã 24 tuổi, là họa sĩ, năm 2003 được mẹ Tim đứng ra làm đám cưới với cô hàng xóm Phạm Thị Bảo Châu. Bình kể: “Nhờ mẹ Tim thông báo trên truyền hình, cách đây hai năm tôi mới biết ba mẹ ruột mình còn sống với bốn đứa em ở Nghệ An. Hồi 8 tuổi, tôi bị người ta bắt cóc đưa vô Ðà Nẵng, không biết đường về, theo tàu lửa vô Sài Gòn, bơ vơ. Ði ăn xin, rồi bị người ta bắt đi đánh giày. Có bữa bị mất hết tiền phải bỏ trốn.
Sống trước rạp Minh Châu gần hai năm thì đêm đó (1996) thấy mẹ Tim dắt anh Thành tôi xáp vô xin tiền, mẹ không cho mà hỏi thăm hoàn cảnh rồi cho coi phim luôn. Anh Thành chê tôi dơ, xô ra, mẹ năn nỉ - nói lúc trước con cũng dơ như bạn vậy. Mẹ biểu hai đứa bắt tay. Xem phim xong mẹ mua cho hai ổ bánh mì, dặn ăn xong thì ngủ ở đó, 10 giờ sáng mai mẹ tới rước. Hôm sau, chờ tới 12 giờ trưa, tôi ngủ quên, mẹ tới đánh thức dậy, chở về nhà ở phường 13, quận Tân Bình. Mẹ đi chiếc xe đạp cũ, áo đẫm mồ hôi…
Lúc mới về đây, mẹ thuê hết bốn phòng trọ trong một căn nhà lá, rồi từ từ sửa sang lại... Mẹ cho học chữ, dạy vẽ, dạy tiếng Pháp, rồi cho đi học ba tháng về tạo mẫu ở Lyon, Pháp. Có đêm tụi tôi đi chơi về khuya, mẹ ngồi chờ tới 2 giờ sáng. Năm 17 tuổi, một lần đi đánh nhau về bị mẹ tát. Tát xong, mẹ khóc. Tôi hỏi: “Sao đánh con rồi mà mẹ còn khóc?”. Mẹ bảo: “Vì tức quá, dạy hoài mà không nghe”. Từ đó tôi sợ quá không dám đi “quậy” nữa”.
Võ Thị Thu Hiền mồ côi từ năm lên 7, bị sốt bại liệt, vẹo cột sống, đi lại khó khăn, được một tu viện cưu mang. Năm 17 tuổi, Hiền được mẹ Tim nhận về. Hiền nói: “Lúc đó tôi chưa biết chữ nhiều, mẹ cho học chữ, nghỉ một bữa mẹ cũng không cho. Nhưng tôi chỉ học tới lớp 8 vì cứ nhức đầu”. Giờ thì Hiền phụ trách xưởng may có 14 người. Sản phẩm là những con thú nhồi bông ngộ nghĩnh bán cho khách nước ngoài. Năm 2003, đám cưới Thu Hiền với Ðặng Văn Lanh (em trai bệnh nhân Ðặng Văn Tài, vào nhà May Mắn để chăm sóc người bệnh), mẹ Tim cũng theo đưa dâu về Sóc Trăng. Mùa hè năm nay họ sinh được bé gái - tên Na, còn “bà ngoại” Tim thì cứ thích gọi bé là Hiền Mai.
Ra vào các bệnh viện, Tim cứ xốn xang với hoàn cảnh bi đát tột cùng của những số phận không may bị tai nạn lao động, gãy cột sống, liệt nằm một chỗ. Nhiều người bị gia đình bỏ rơi. Chị lặng lẽ đưa họ về nhà May Mắn. Ðặng Văn Tài, quê ở Sóc Trăng, một lần hái dừa thuê bị té chấn thương cột sống, điều trị ở Bệnh viện Chấn thương chỉnh hình (CTCH) suốt thời gian dài, bị loét, được Tim chăm sóc. Xuất viện, chị đưa Tài về nhà May Mắn, cho học vẽ rồi sang Pháp học nâng cao tay nghề.
Chiều thứ bảy, tôi gặp đủ năm cha con anh Lý Văn Môn khi các cháu đi học về. “Một đứa học nội trú nên ít khi về. Mình liệt hết hai chân, vợ bỏ đi, mà tụi nhỏ được đi học đầy đủ... Năm 1995, đi Lộc Ninh làm than củi, xe bò lật, bị cây đè gãy cột sống, nằm ở Bệnh viện CTCH một tháng, ba đứa con ở nhà, vợ sắp sinh, không tiền... Lúc ấy Tim vô bệnh viện nuôi anh Tài, thấy hoàn cảnh như vậy cô đóng viện phí, cho tiền ăn. Sau đó phải sang Trung tâm Phục hồi chức năng chữa thêm ba tháng.
Về nhà được 20 ngày thì vợ sinh, tôi nằm một chỗ nên bị loét, lại phải vô Bệnh viện CTCH. Vậy là Tim cho tiền mua sữa, mướn vú nuôi bé Hẹ (tên mẹ Tim đặt) để vợ tôi vô bệnh viện lo cho chồng. Khi xuất viện, Tim cho xe đưa về Ðịnh Quán và một ít tiền. Nhưng nhà cửa đã bán hết, phải ở nhờ bên vợ, bị hắt hủi... Tim biết được, lại đón cả gia đình lên nhà May Mắn. Lúc đầu vợ tôi cũng ở đây phụ làm vệ sinh lặt vặt, nhưng năm 1998 bỏ đi biệt tích. Tôi còn đi xe lăn được, Tim cho học đồ họa vi tính, ra “nghề” chỉnh sửa hình ảnh, làm thiệp... hơn sáu năm qua”.
Anh Môn cứ lặp đi lặp lại: “Lạ lắm, khó tìm được một người như Tim. “Tây” mà đi nuôi người bệnh cũng túc trực trong bệnh viện, cùng ăn với anh em, gắp rau muống không được thì bốc tay. Nếu không gặp Tim chắc giờ này mình “xong” rồi, mấy đứa nhỏ cũng không biết trôi dạt về đâu... Tôi mổ cột sống hai lần, rồi mổ sạn bàng quang, mổ đưa bàng quang ra da, thủng đại tràng phải làm hậu môn tạm... tám lần mổ, mỗi lần từ vài triệu đến chục triệu, Tim lo hết. Người tôi lúc nào cũng đau nhức, rát buốt như phỏng từ trong xương... Sống đối với tôi là một cực hình, nhưng phải ráng để kèm mấy đứa nhỏ”.
Gần 20 người bị gãy cột sống, liệt cả hai chân, có người gãy cột sống cổ liệt cả tứ chi phải đút ăn... Tim đưa về, thuê người chăm sóc, tắm giặt, cho học chữ, học nghề. Chị tâm sự : “Nhiều người chán đời, nghĩ liệt là chấm hết. Tôi phải giải thích là họ vẫn còn cái đầu. Ða số tuổi 20-35, chỉ lao động chân tay, ít học. Vì vậy phải lo cho họ học chữ rồi mới dạy nghề, mà phải chuyên môn một chút. Nếu biết sơ sơ thì sau này cũng chỉ đi làm thuê chứ không cạnh tranh nổi. Chẳng hạn như biết vẽ rồi thì cũng phải 5-6 năm mới có thể tự “bay” được”.
Ngoài 50 số phận không may “thường trú” ở đây, còn có trên 60 trẻ con gia đình khó khăn ở quanh xóm vào học chữ. Chung sức với Tim để đưa nhà May Mắn đi lên còn có những tấm lòng của thầy giáo Võ Thanh Tùng, cô Nguyễn Thị Kim Chi, ông Trịnh Duy Sơn, giáo viên người Pháp Vincent…
Lo ăn ở, học tập cho gần 100 con người là chuyện vô cùng khó khăn. Tim phải vận động Tổ chức nhà May Mắn (Maison Chance) ở Pháp, Thụy Sĩ, các công ty, đơn vị trong nước... “Nhiều khi 3 giờ sáng mình còn ngồi “chat” với bạn bè ở nước ngoài để mong họ hỗ trợ. Bên đó là cuối giờ chiều, họ vừa tan sở về nên rỗi rảnh, còn mình ở đây đã 2-3 giờ sáng, buồn ngủ muốn chết! Ðang bắt đầu xây dựng một trung tâm cho người tàn tật nặng hơn. Mình còn muốn giúp rất nhiều người nhưng chưa có điều kiện...”.
Năm 2002, tại TP.HCM, chị được trao tặng giải thưởng “Prix Henry Dunant” của Hội Chữ thập đỏ quốc tế.
Tôi hỏi: “Ðiều gì đã “quyến rũ” chị đến với công việc này? Chị đã yêu chưả”. Tim cười: “Ở nơi đẹp nhất thế giới mà lòng mình buồn thì cũng không vui. Làm việc này sao lại chưa yêu? Tôi gắn bó với Việt Nam chỉ vì thấy một đứa bé sắp chết và không nhắm mắt làm ngơ được. Còn công việc, thì không biết trời hay ai đó định rồi”.
Tất bật với nhà May Mắn từ sáng đến khuya, Tim không còn thời gian để vẽ tranh như ngày nào, nhưng chị đang cùng những số phận không may phác cho chúng ta một bức tranh lớn. Lớn và thật đẹp.
KIM SƠN
Nguyệt San Giao Muà xin cám ơn những thân hữu đã dóng góp bài vở cho Nguyệt San Giao Muà số 75 . Một số bài khác sẽ được đăng dần vào số tớị Mong mỏi sẽ nhận được những sáng tác của các bạn bốn phương để cho Nguyệt San Giao Muà thêm phần hương sắc trong tương laị
2) Ðể rút ra danh sách của NSGM (unsubscribe),
xin gửi email về GiaoMua@hotmail.com
3. Mọi chi tiết, thể lệ, thắc mắc, xin gửi về:
GiaoMua@hotmail.com
4. Mọi bài vở, đóng góp, xin gửi về:
GiaoMua@hotmail.com
Nguyệt San Giao Muà
Homepage: http://www.GiaoMua.com
Thể lệ gửi bài cho Nguyệt San Giao Muà:
1. Xin các bạn gửi bài theo dạng VIQR (Vietnet)
(dùng cách bỏ dấu như trong trang này)
2. Xin liên lạc với NSGM hay trực tiếp tới tác giả nếu
muốn trích dịch hay đăng lại các bài trên NSGM.
3. Xin cho biết nếu các bạn muốn để tên và diạ chỉ
email ở cuối bài hay không.
4. Bài vở xin gửi đến
GiaoMua@hotmail.com
5. Mọi chi tiết, thể lệ, thắc mắc,
xin gửi về: GiaoMua@hotmail.com
P.O . Box
378
Merrifield, Virginia
22116
USA
Trang Nhà